Hướng dẫn đầu tư: 3 điều không nên làm khi thị trường chứng khoán sụp đổ

Ba chiến lược đầu tư này có thể giúp bạn vượt qua chu kỳ thị trường tiếp theo.

Những điểm chính

• Những phản ứng cảm tính và hoảng loạn có thể khiến bạn không đưa ra được những quyết định thông minh, đã được kiểm chứng qua thời gian.
• Tránh bán cổ phiếu của bạn ở cuối chu kỳ thị trường.
• Sử dụng cổ phiếu tăng trưởng để tận dụng tối đa thị trường tăng giá tiếp theo.

Có những cách đúng đắn và sai lầm khi xử lý sự sụp đổ của thị trường chứng khoán, đôi khi chỉ một bước sai cũng có thể làm giảm vĩnh viễn lợi nhuận đầu tư của bạn. Hãy tránh ba sai lầm phổ biến này nếu bạn muốn điều hướng chu kỳ thị trường như một chuyên gia.

1. Bạn không nên hoảng sợ

Gần như không thể loại bỏ cảm xúc khỏi kế hoạch tài chính của bạn. Ai có thể không kích động khi vấn đề liên quan đến học phí đại học của con cái hay tiền hưu của chính mình? Bạn đã dành nhiều năm siêng năng tiết kiệm và đầu tư để kiếm lời, tất nhiên bạn sẽ lo lắng nếu tài sản đột nhiên mất giá.

Tuy nhiên, bạn phải chống lại bản năng hoảng sợ nếu muốn có kết quả đầu tư dài hạn tốt nhất. Nói luôn dễ hơn làm, nhưng hãy xem xét các động lực thị trường trong lịch sử để rút ra những kết luận đáng giá. Biến động là một phần tự nhiên của đầu tư cổ phiếu và sự sụp đổ của thị trường là hệ quả tất yếu. Nếu bạn tham gia thị trường trong một thời gian dài, thị trường giảm giá là không thể tránh khỏi. Đừng đổ lỗi cho bản thân hoặc cố vấn của bạn khi một sự kiện mà chúng ta nên công nhận là không thể tránh khỏi xảy ra.

Nghe có vẻ khó khăn khi phải chấp nhận những khoản lỗ nghiêm trọng định kỳ, nhưng có một lý do chính đáng cho điều đó: Suy thoái chỉ là tạm thời. Trong mỗi khoảng thời gian 15 năm, bắt đầu từ bất kỳ ngày nào trong lịch sử của mình, lợi tức của S&P 500 đều tích cực. Vốn vào và ra khỏi thị trường chứng khoán, nhưng tăng trưởng kinh tế sẽ thúc đẩy giá trị của các công ty lên cao hơn.

Hãy chấp nhận sự thật này sẽ xảy ra và xây dựng kế hoạch tài chính của bạn trên nền tảng đó. Khi thị trường đi xuống, nhớ nhắc nhở bản thân về điều này và đón chờ những cơ hội mới đang đến gần.

2. Bạn không nên bán cổ phiếu của mình

Điều này sẽ dễ dàng hơn rất nhiều khi bạn đã thành thạo cách tiếp cận "không hoảng sợ". Bán cổ phiếu giữa lúc thị trường khủng hoảng có lẽ là điều tồi tệ nhất bạn có thể làm. Điều đó hoàn toàn trái ngược với nguyên tắc mua thấp, bán cao.

Bạn có thể kiểm tra giá trị danh mục đầu tư của mình vào bất kỳ ngày nào, nhưng những khoản lợi nhuận đó sẽ không thu được cho đến khi các vị thế được đóng lại. Các vị thế mở giống như những con chip vẫn còn trên bàn trong sòng bạc - bạn không thực sự chiến thắng cho đến khi rút được tiền và rời khỏi tòa nhà. Rõ ràng, sẽ rất tốt khi tài khoản của bạn tăng lên, nhưng bạn phải bán cổ phiếu của mình để đổi lấy tiền mặt để mua thứ khác.

Bán cổ phiếu của mình ở mức đáy thị trường sẽ khiến bạn bị lỗ. Thậm chí tệ hơn, nếu bạn từ bỏ cổ phiếu nào đó và không mua lại, bạn sẽ bỏ lỡ một số tăng trưởng khi thị trường phục hồi.

Bí quyết ở đây là phải hiểu ước tính thời gian chờ lợi nhuận và khả năng chấp nhận rủi ro của bạn. Nếu bạn vẫn còn 20 đến 30 năm nữa mới nghỉ hưu, số dư tài khoản hưu trí của bạn hôm nay không quá có ý nghĩa. Bạn sẽ trải qua một vài chu kỳ thị trường nữa trước khi bắt đầu rút tiền. Vì bạn còn thời gian để chờ đợi sự phục hồi của thị trường, bạn nên ưu tiên tăng trưởng dài hạn.

Mặt khác, bạn không nên để các khoản đầu tư của mình biến động mạnh nếu có nhu cầu thanh lý chúng sớm. Chẳng hạn những người về hưu có thể cần bán cổ phiếu lấy tiền mặt trong vài năm tới. Họ nên xây dựng một danh mục tài sản cân bằng hơn để bổ sung cho thu nhập an sinh xã hội. Thêm trái phiếu hoặc tiền mặt sẽ làm giảm sự biến động và hạn chế thua lỗ. Đừng tự đặt mình vào tình thế buộc phải bán trong giai đoạn khủng hoảng. Hơn nữa, bạn sẽ có thêm tiền mặt để mua cổ phiếu ở mức định giá thấp hơn.

3. Bạn không nên sợ hãi trước cổ phiếu tăng trưởng

Đây là một bước tiến thêm của động thái “không bán”. Thị trường sụp đổ thực sự là thời điểm tốt nhất để tập trung nhiều hơn vào tăng trưởng, nhưng một số biểu đồ chứng khoán đáng sợ có thể sẽ gây lo lắng.

Cổ phiếu tăng trưởng giảm mạnh trong thị trường giá xuống, vì vậy chúng có thể sẽ có lợi tức kém hơn nhiều so với cổ phiếu giá trị và thị trường nói chung. Lịch sử có thể là một chỉ dẫn đắt giá, nhưng lợi nhuận đầu tư lại hướng vào kết quả trong tương lai. Những cổ phiếu giảm mạnh nhất trong các đợt thị trường sụp đổ có xu hướng là những cổ phiếu hoạt động tốt nhất trong các đợt thị trường tăng giá tiếp theo.

Điều này có thể thấy rõ khi chúng ta xem xét hiệu suất của Vanguard Growth ETF so với Vanguard Value ETF trong hai chu kỳ phục hồi khủng hoảng chính gần đây nhất.

Giá trị của mỗi cổ phiếu đóng một vai trò quan trọng trong lợi nhuận, nhưng mọi thứ khác đều bằng nhau theo xu hướng thị trường. Điều này không có nghĩa là bạn nên thay đổi triệt để phân bổ danh mục đầu tư của mình. Nhìn chung, bạn nên phân bổ dựa trên mục tiêu cá nhân và khả năng chấp nhận rủi ro của mình. Tuy nhiên, sự thay đổi trong định giá sẽ thay đổi lược sử lỗ/lãi của cổ phiếu theo thời gian. Khi thị trường sụp đổ, các cổ phiếu tăng trưởng sẽ có vẻ ổn hơn và không phải là một ý tưởng tồi nếu bạn chuyển danh mục đầu tư của mình sang phân bổ táo bạo nhất có thể chấp nhận được trong hồ sơ rủi ro cá nhân của bạn.

Hoàng Dương - Theo fool.com