Công ty dầu khí Exxon đang sẵn sàng tận dụng việc giá dầu tăng cao.

Là công ty dầu khí lớn nhất Hoa Kỳ, ExxonMobil (NYSE:XOM) đã chịu ảnh hưởng tiêu cực do giá dầu giảm mạnh trong đợt bùng nổ dầu đá phiến, nhu cầu dầu giảm mạnh trong đại dịch và các cáo buộc gian lận trong một cuộc khủng hoảng khí hậu toàn cầu đang ngày càng trở nên nghiêm trọng. Ngoài ra, nhiều người lo ngại rằng giá trị của trữ lượng dầu có thể bị ảnh hưởng khi thế giới đang ngày càng đòi hỏi nhiều hơn một nguồn cung cấp năng lượng trung hòa về carbon. Tuy nhiên, ExxonMobil gần đây đã khắc phục được phần lớn các vấn đề kể trên nhờ sự kết hợp giữa kỷ luật hoạt động và hiệu suất tài chính mạnh mẽ. Quan trọng nhất là công ty đã hưởng lợi từ sự phục hồi mạnh mẽ của giá dầu. Thế nhưng nhà đầu tư nào muốn mua cổ phiếu năng lượng này hẳn vẫn còn băn khoăn liệu ExxonMobil có thể tiếp tục may mắn như trước đây hya không.
Thế giới đang phục hồi sau một trận đại dịch lớn, kéo theo một sự sụt giảm nhu cầu dầu chưa từng có. Năm ngoái, giá dầu đã giảm xuống mức đáy, với một số hợp đồng dầu kỳ hạn giao dịch với giá âm. Hiện dầu đã quay trở lại mức giá cao hơn 80 USD/thùng vì nhu cầu dầu đang tăng nhanh hơn sự phục hồi của sản lượng khi nền kinh tế toàn cầu thoát khỏi những hạn chế trong thời gian đại dịch. Sự phục hồi đó giúp giải thích tại sao cổ phiếu ExxonMobil đã có thể tăng khoảng 56% trong năm nay, hơn gấp đôi so với mức tăng trưởng khoảng 23% của S&P 500.
Exxon đang có gì phía trước? Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, ngành công nghiệp này có thể sẽ không bao giờ trở lại trạng thái "bình thường". Nhưng cho đến nay, lo ngại về sụt giảm vĩnh viễn của nhu cầu dầu mỏ đã được chứng minh là không có cơ sở. Trên thực tế, cơ quan này vẫn dự báo nhu cầu dầu sẽ tăng lên 104 triệu thùng/ngày vào năm 2026, tăng 4% so với mức trước đại dịch hồi năm 2019.
"Để nhu cầu dầu của thế giới sớm đạt đỉnh, các hành động quan trọng cần được tiến hành ngay lập tức, nhằm cải thiện các tiêu chuẩn tiết kiệm nhiên liệu, thúc đẩy doanh số xe điện và hạn chế sử dụng dầu trong ngành năng lượng", Faith Birol, giám đốc điều hành của IEA cho biết.
Khi giá dầu và khí đốt giảm vài năm trước, ExxonMobile đã bắt đầu mạnh tay cắt giảm chi phí. Công ty đã sa thải nhân viên, cắt giảm chi tiêu vốn và trả bớt nợ. Khi cắt giảm ngân sách, công ty cũng tìm cách cải thiện sự phối hợp hoạt động giữa các bộ phận tích hợp thượng nguồn, hạ nguồn và hóa dầu của mình. Công ty đã trả được khoản nợ 11 tỷ USD trong năm nay, giảm tỷ lệ nợ trên vốn cổ phần xuống còn 25%. Công ty cũng đã thành công giảm chi phí cấu trúc thêm 4,5 tỷ USD trong năm 2020 và ba quý của năm 2021.
Chiến lược đó không chỉ giúp ExxonMobil tồn tại trong thời kỳ khủng hoảng dầu mà còn chuẩn bị cho sự trở lại tất yếu của dầu. Rốt cuộc, chi phí sản xuất thấp hơn cộng với giá cao hơn sẽ tạo ra lợi nhuận lớn hơn và dòng tiền mạnh hơn. Công ty đã báo lãi 6,7 tỷ USD trong Q3, tốt hơn rất nhiều so với khoản lỗ 680 triệu USD trong cùng kỳ năm ngoái. Doanh thu cũng tăng 60% lên gần 76,8 tỷ USD. Dòng tiền từ hoạt động kinh doanh cũng đạt tổng cộng 12,1 tỷ USD, đủ để tài trợ cho các khoản đầu tư vốn, giảm nợ và mức chi trả cổ tức khá lớn của ExxonMobil. Công ty hy vọng rằng dòng tiền sẽ tiếp tục được duy trì, cho phép họ tài trợ 10 tỷ USD cho chương trình mua lại cổ phiếu bắt đầu từ năm tới.
Nếu bạn là một nhà đầu tư quan ngại về việc không hành động chống biến đổi khí hậu, ExxonMobil không phải là cổ phiếu dành cho bạn, ít nhất là trên cơ sở triết học thuần túy. Công ty đã đưa ra quan điểm rằng việc chuyển đổi sang các nguồn năng lượng thay thế sẽ mất hàng thập kỷ, nếu không phải cả thế kỷ, và dầu và khí đốt sẽ tiếp tục cung cấp năng lượng cho thế giới trong thời gian này. Công ty cũng đã đưa ra các sáng kiến thu giữ carbon và nhiên liệu ít phát thải. Nhưng về cơ bản, Exxon đã không thay đổi trọng tâm của mình trong việc sản xuất nhiên liệu hóa thạch.
Điều này đã khiến Exxon lọt vào "tầm ngắm" của các nhà hoạt động vì môi trường. Tuần trước, CEO Darren Woods đã phải trình diện trước Quốc hội để giải quyết các cáo buộc rằng Exxon cùng với một số công ty dầu khí khác truyền bá thông tin sai lệch về biến đổi khí hậu giống như cách các công ty thuốc lá lớn đã nói dối về mối nguy hại của các sản phẩm của mình. Ông đã phủ nhận những cáo buộc này. Hồi năm 2019, ExxonMobil cũng đã thắng một vụ kiện đệ trình bởi bang New York với những cáo buộc tương tự.
Những lời phàn nàn này có vẻ sẽ không biến mất, nhưng cho đến nay ExxonMobil dường như vẫn tránh được những viên đạn và phát triển mạnh bất chấp. Biến đổi khí hậu và nhu cầu từ bỏ nhiên liệu hóa thạch dường như không làm ảnh hưởng đến giá cổ phiếu Exxon trong một thế giới vẫn đang rất "khát" dầu.
Hoạt động kinh doanh dầu rất cạnh tranh và ExxonMobil có một động cơ kinh tế khá hẹp, nhường nhiều chỗ cho các đối thủ cạnh tranh của công ty. Nhưng xét về hiệu suất giá cổ phiếu, Exxon đã có hiệu suất vượt trội so với công ty dầu khí lớn thứ hai của Hoa Kỳ, Chevron (NYSE:CVX). Cổ phiếu Chevron cũng đang có hiệu suất đánh bại thị trường với tốc độ tăng trưởng 35% tính từ đầu năm đến nay, hưởng lợi từ một số động thái và xu hướng tương tự như ExxonMobil. ExxonMobil cũng đang trả cổ tức cao hơn Chevron; cổ phiếu Exxon có tỷ suất cổ tức gần 5,5%, cao hơn so với tỷ suất gần 4,75% của Chevron.
Nhưng liệu ngành kinh doanh dầu khí nói chung và ExxonMobil nói riêng có thể tiếp tục phát triển không? Hiện cổ phiếu ExxonMobil đang giao dịch gần mức cao nhất trong 52 tuần nhưng vẫn thấp hơn rất nhiều so với mức giá trên 100 USD mà cổ phiếu đạt được vào năm 2014. Giá dầu hiện đang giao dịch với giá hơn 80 USD/thùng, nhưng không có lý do gì dầu không thể tăng lên cao hơn 100 USD trong xu hướng hiện tại vì nó đã làm được như vậy trong quá khứ. Giống như ExxonMobil, hầu hết các công ty dầu khí đều thu hẹp sản lượng khi giá giảm và việc tăng sản lượng trở lại để đáp ứng nhu cầu tăng đột biến có thể sẽ mất nhiều năm.
Đặt cược vào dầu ở một mức độ nào đó là đặt cược vào lạm phát - gần đây đã chạm mức cao nhất trong 30 năm - đồng thời đặt cược vào khả năng tiếp tục kéo dài của các gián đoạn trên chuỗi cung - một vấn đề có thể làm hạn chế số lượng tồn kho dầu.
Một đợt suy thoái mạnh hoặc một đợt bùng phát mới của đại dịch có thể đảo ngược xu hướng nhu cầu dầu tăng cao trong những ngày này và đẩy ngành dầu khí trở lại tình trạng ảm đạm. Xét cho cùng, đó là một ngành công nghiệp theo chu kỳ. Nhưng ngay bây giờ, có vẻ như chu kỳ đang tăng mạnh và ExxonMobil đã sử dụng khôn ngoan thời gian ngừng hoạt động của mình để định vị cho thành công ở thời điểm hiện tại.
Huân Hà - Theo fool.com