Mất hơn 75% giá trị, cổ phiếu Grab có phải là lựa chọn đầu tư thông minh?

Công ty “siêu ứng dụng” Đông Nam Á vẫn còn nóng bỏng tay.

Grab (GRAB), công ty đằng sau “siêu ứng dụng” cung cấp các dịch vụ vận chuyển, giao đồ ăn và thanh toán trên khắp Đông Nam Á, đã chính thức lên sàn sau thương vụ hợp nhất với một công ty mua lại có mục đích đặc biệt (SPAC) vào tháng 12 năm ngoái. Cổ phiếu Grab đã bắt đầu giao dịch mức 13,06 USD nhưng hiện chỉ giao dịch ở mức giá khoảng 3 USD/cổ phiếu.

Tình trạng giảm tốc tăng trưởng của Grab và việc công ty không có lợi nhuận đã khiến các nhà đầu tư lo sợ. Kết quả là họ đã vội vàng rút lui khi lãi suất tăng lên đè bẹp các cổ phiếu đầu cơ nhiều hơn trên thị trường chứng khoán. Nhưng liệu có phải họ đã bán tháo quá sớm một cổ phiếu có tiềm năng tăng trưởng gấp nhiều lần? Hãy cùng đánh giá lại hoạt động kinh doanh, tốc độ tăng trưởng và định giá của Grab để đưa ra phán quyết.

Hoạt động kinh doanh của Grab gì?

Grab được thành lập cách đây 10 năm tại Malaysia với tư cách là một ứng dụng gọi xe có tên MyTaksi. Sau đó, công ty đã đổi tên ứng dụng thành GrabTaxi, chuyển đến Singapore vào năm 2014 và cuối cùng đổi tên ứng dụng một lần nữa thành “Grab” vào năm 2016.

Ngày nay Grab hoạt động tại Singapore, Malaysia, Campuchia, Indonesia, Myanmar, Philippines, Thái Lan và Việt Nam. Ngoài các dịch vụ gọi xe, công ty còn cung cấp dịch vụ cho thuê ô tô cá nhân, xe ôm công nghệ, dịch vụ đi chung xe, giao đồ ăn, giao hàng chặng cuối và dịch vụ thanh toán. Công ty đã mở rộng đáng kể các dịch vụ gọi xe và giao đồ ăn bằng cách mua các hoạt động tại Đông Nam Á của Uber (UBER) vào năm 2018.

Theo Blackbox Research, Grab hiện kiểm soát khoảng 3/4 thị trường gọi xe tại Đông Nam Á. Đối thủ cạnh tranh gần nhất của công ty, Gojek có trụ sở tại Indonesia, nắm giữ 13% thị phần.

Grab đang tăng trưởng nhanh đến mức nào?

Grab kết thúc năm 2021 với 24,1 triệu người dùng giao dịch trung bình hàng tháng (MTU), giảm 3% so với năm 2020. Công ty lý giải sụt giảm đó là do giai đoạn phong tỏa ngừa COVID-19 hồi Q3/2021, nhưng cho biết MTU của họ đã phục hồi trong Q4 khi các chính sách phong tỏa được nới lỏng.

Tuy nhiên, tổng giá trị giao dịch (GMV) của Grab vẫn tăng 29% lên 16,1 tỷ USD do tăng trưởng của các dịch vụ giao hàng và tài chính bù đắp cho sụt giảm trong GMV do đại dịch gây ra. Chi tiêu trung bình trên mỗi người dùng của công ty cũng tăng 31% và tổng doanh thu tăng 44% lên 675 triệu USD trong cả năm.

Trong Q1/2022, MTU trung bình của Grab đã tăng 10% so với cùng kỳ lên 30,9 triệu. GMV của công ty đã tăng 32% so với cùng kỳ năm ngoái lên 4,8 tỷ USD, được thúc đẩy bởi sự phục hồi của hoạt động kinh doanh giao thông vận tải và chiến lược mở rộng của công ty với các dịch vụ giao hàng và tài chính. Chi tiêu trung bình trên mỗi người dùng của Grab đã tăng 19% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi tổng doanh thu tăng 6% so với cùng kỳ năm ngoái lên 228 triệu USD.

Trong cả năm, Grab kỳ vọng GMV sẽ tăng trưởng 30-35% và tổng doanh thu tăng 78-93%. Trong báo cáo thu nhập của mình, họ cho biết “giai đoạn tồi tệ nhất của các hạn chế chống dịch đã nằm ở phía sau chúng tôi” và “lạc quan rằng nguồn cung dịch vụ giao thông vận tải của chúng tôi sẽ ổn định” trong nửa cuối năm. Các nhà phân tích kỳ vọng doanh thu của công ty sẽ tăng 80% lên 1,22 tỷ USD trong năm nay.

Nhưng bao giờ Grab mới có lãi?

Tốc độ tăng trưởng doanh thu của Grab rất ấn tượng, nhưng công ty vẫn không có lãi. Khoản lỗ ròng của công ty đã tăng từ mức 2,75 tỷ USD của năm 2020 lên 3,56 tỷ USD vào năm 2021. Thu nhập trước lãi vay, thuế, khấu hao và khấu trừ (EBITDA) sau điều chỉnh cũng tăng từ 780 triệu USD lên 842 triệu USD.

Trong Q1/2022, khoản lỗ ròng của công ty đã thu hẹp từ mức 666 triệu USD của năm trước xuống còn 435 triệu USD. Tuy nhiên, khoản lỗ EBITDA sau điều chỉnh của công ty đã tăng từ 111 triệu USD lên 287 triệu USD. Trong cả năm, các nhà phân tích kỳ vọng khoản lỗ EBITDA sau điều chỉnh của Grab sẽ tăng lên khoảng 1 tỷ USD.

Khoản lỗ của Grab đang ngày càng lớn vì công ty vẫn cung cấp nhiều ưu đãi cho các đối tác và người tiêu dùng khi mở rộng thị phần; chính những ưu đãi này đã dẫn đến thua lỗ cho công ty. Grab cũng có kế hoạch “tìm cách” hỗ trợ các tài xế của mình khi họ phải vật lộn với chi phí nhiên liệu cao hơn trong năm nay.

Khoản thua lỗ đó là rất đáng báo động vì tiền và các khoản tương đương tiền của Grab đã giảm hơn 1/3 (1,6 tỷ USD) xuống còn 3,2 tỷ USD trong Q1. Tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu thấp – ở mức 0,4 – vẫn cho phép họ huy động vốn mới, nhưng rất khó để đảm bảo mức lãi suất hấp dẫn trên thị trường hiện nay.

Grab vẫn không thể được coi là một cổ phiếu giá trị

Cổ phiếu Grab vẫn đang giao dịch ở mức giá cao gấp 10 lần doanh thu năm nay bất chấp sụt giảm sau IPO. Để tham khảo, Uber và Lyft – đang tăng trưởng chậm hơn Grab nhưng đang dần đạt được lợi nhuận EBITDA dương sau điều chỉnh – đều giao dịch ở mức giá thấp hơn 2 lần doanh thu trong năm nay.

Hệ số giá trên doanh thu cao của Grab đã biến nó thành một cổ phiếu khó khuyến nghị trong thị trường đầy thách thức hiện nay. Thay vì đầu cơ vào Grab, nhà đầu tư nào đang tìm kiếm một khoản cược rẻ hơn và đa dạng hơn vào thị trường Đông Nam Á nên cân nhắc đầu tư vào công ty công nghệ hàng đầu của Singapore – Sea Limited; cổ phiếu này đang có giá chỉ bằng 3 lần doanh thu năm nay.

Huân Hà - Theo fool.com