Hàng hóa phái sinh là gì? Có nên đầu tư vào hàng hóa phái sinh

Nhu cầu đầu tư vào hàng hóa phái sinh ngày càng trở nên phổ biến trên thị trường, thể hiện sự phát triển và đa dạng các công cụ tài chính. Tuy nhiên, không phải bất kỳ nhà đầu tư nào cũng hiểu rõ giao dịch hàng hóa phái sinh là gì. Trong bài viết dưới đây, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu cụ thể hơn về hình thức này và liệu có nên đầu tư hay không.

Những điều cần biết về hàng hóa phái sinh và tiềm năng đầu tư

Hàng hóa phái sinh là gì?

Hàng hóa phái sinh là hình thức đầu tư tài chính dựa vào biến động chỉ số giá thông qua Sở giao dịch hàng hoá. Các loại hợp đồng giao dịch trong phái sinh bao gồm:

• Hợp đồng kỳ hạn (Forward contracts) 
• Hợp đồng tương lai (Futures contract) 
• Hợp đồng quyền chọn (Options contract)
• Hợp đồng hoán đổi (Swap contract)

Đây là một hình thức đầu tư dựa trên chỉ số giá

Các loại sản phẩm phái sinh trong thị trường kinh doanh đầu tư hàng hóa

Nhóm nông sản

Nhóm nông sản bao gồm các loại hàng hóa nông nghiệp, điển hình như lúa mì, đậu tương (đậu nành), ngô, gạo thô,... Nhà đầu tư không cần mua bán hàng thực, thay vào đó họ sử dụng hợp đồng tương lai hàng hóa. 

Hợp đồng tương lai cho phép nhà đầu tư thỏa thuận mua bán nông sản với giá cố định tại một thời điểm trong tương lai. Nhờ đó giảm thiểu rủi ro và tạo cơ hội sinh lời từ biến động giá cả. Tuy nhiên, giao dịch này cũng đòi hỏi kiến thức và tư vấn từ chuyên gia để đảm bảo quyết định đầu tư đúng đắn.

Nhóm năng lượng

Nhóm năng lượng có vai trò quan trọng nhất, đáp ứng nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu cho cuộc sống hàng ngày. Các sản phẩm trong nhóm năng lượng bao gồm dầu thô như WTI, Brent, dầu ít lưu huỳnh, khí tự nhiên và xăng pha chế. 

Tuy nhiên, việc đầu tư vào ngành này cũng mang theo những rủi ro từ sự biến động thị trường và các yếu tố toàn cầu. Hiểu rõ về sản phẩm và tình hình thị trường là chìa khóa để đưa ra quyết định đầu tư hiệu quả.

Nhóm nguyên liệu công nghiệp

Thị trường giao dịch nguyên liệu công nghiệp bao gồm cà phê, ca cao, đường, bông và nước cam cô đặc đông lạnh. Đầu tư vào thị trường này mang lại nhiều ưu điểm. Nhà đầu tư có thể sử dụng các hợp đồng tương lai hoặc tùy chọn để phòng ngừa rủi ro và quản lý chênh lệch giá. Các công cụ cũng giúp nhìn nhận biến động giá cả của mặt hàng trong tương lai, tạo cơ hội đầu tư hiệu quả. 

Tuy nhiên, nhóm sản phẩm nguyên liệu công nghiệp cũng tiềm ẩn rủi ro. Bởi tính thanh khoản thấp và những yếu tố không dự đoán được như biến đổi thiên tai và biến động chính trị. 

Nhóm kim loại

Nhóm kim loại bao gồm vàng, bạc, bạch kim và palladium. Trong đó, vàng và bạc được công nhận là những kim loại có giá trị nhất và có lịch sử lâu đời trong việc giữ giá trị. Đầu tư hàng hóa phái sinh kim loại cho phép đa dạng hóa danh mục đầu tư, đồng thời bảo vệ tài sản khỏi lạm phát.

Có 4 loại sản phẩm phái sinh trong thị trường kinh doanh đầu tư hàng hóa

Ưu điểm và nhược điểm của thị trường đầu tư hàng hóa phái sinh

Ưu điểm

Trong những năm gần đây, thị trường đầu tư hàng hóa phái sinh đã trở thành lựa chọn hấp dẫn, được nhiều người quan tâm. So với những kênh đầu tư cơ sở truyền thống, thị trường này có nhiều ưu điểm đáng chú ý như sau:

• Tính minh bạch cao: Thị trường hoạt động công khai và có giấy phép từ Bộ Công Thương, đảm bảo yên tâm và an toàn khi giao dịch.
• Tỷ lệ ký quỹ vượt trội: Phái sinh hàng hóa có tỷ lệ ký quỹ ưu việt hơn nhiều so với các kênh đầu tư truyền thống, cho phép đầu tư lớn với số vốn nhỏ.
• Tính thanh khoản cao: Giao dịch trực tiếp tới các sàn hàng hóa quốc tế, đảm bảo tính thanh khoản cao và thực hiện giao dịch nhanh chóng.
• Giao dịch T+0: Cho phép giao dịch hai chiều với thời gian chờ T+0, thu lợi nhuận ngay sau khi mua và bán.
• Công cụ bảo hiểm giá: Các sản phẩm phái sinh được coi là công cụ bảo hiểm giá, giúp phòng ngừa rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận.
• Đầu tư trực tuyến: Giao dịch hàng hóa phái sinh diễn ra trực tuyến qua các hệ thống giao dịch tiện ích đa nền tảng, linh hoạt và tiện lợi.
• Minh bạch và uy tín: Thị trường này tuân thủ yêu cầu rõ ràng về thông tin cũng như đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, tạo sự đáng tin cậy và uy tín cho nhà đầu tư.

Thị trường phái sinh cho phép giao dịch hai chiều với thời gian chờ T+0

Nhược điểm

Kênh đầu tư hàng hóa phái sinh là một lựa chọn đầy hứa hẹn với khả năng sinh lời cao nhưng đồng thời cũng có những rủi ro khó tránh khỏi. Người đầu tư cần phải cân nhắc kỹ trước khi tham gia vào thị trường này.

• Mức biến động lớn: Thị trường chịu tác động của thanh toán, giao dịch và kiểm soát biến động hàng hoá. Sự biến động có thể rất lớn và không dễ dàng dự đoán, khiến cho việc quản lý rủi ro trở nên phức tạp.
• Đặt nhầm lệnh: Hiểu rõ các lệnh và đặt lệnh đúng cách là yếu tố rất quan trọng. Đặt nhầm hoặc không đặt lệnh dừng lỗ có thể gây tổn thất nặng nề và làm mất cơ hội sinh lời.
• Những sự kiện chính trị: Tình hình chính trị và tin tức thị trường có thể tạo ra biến động tỷ giá mạnh mẽ trong ngành hàng hóa. 
• Thiên tai: Yếu tố thiên tai làm ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường hàng hóa phái sinh. Thời tiết xấu như mưa bão, ngập lụt, hạn hán có thể gây mất mùa, ảnh hưởng đến năng suất và giá cả.
• Nguồn cung cầu: Sự gia tăng hay giảm thiểu trong nguồn cung cầu cũng là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến giá cả.
• Hệ thống giao dịch và rủi ro thị trường: Hệ thống giao dịch không ổn định hoặc việc không kiểm soát tốt rủi ro thị trường có thể gây ra những tình huống xấu và làm mất đi tiềm năng lợi nhuận.

Đặt nhầm hoặc không đặt lệnh dừng lỗ có thể gây tổn thất nặng nề

Các loại hợp đồng giao dịch hàng hóa phái sinh

Hợp đồng kỳ hạn

• Thỏa thuận mua hoặc bán một số lượng tài sản cơ sở trong tương lai với giá xác định ngay lúc thỏa thuận.
• Không trao đổi tài sản hoặc thanh toán tiền khi ký hợp đồng.
• Đôi bên phải thực hiện nghĩa vụ theo giá đã xác định của thị trường.

Hợp đồng tương lai

• Cho phép mua bán hàng hóa tại giá cố định với giao dịch và chuyển giao trong tương lai.
• Quy định khối lượng, mức giá, tiêu chuẩn hàng hóa và thời gian đáo hạn theo quy định sở giao dịch hàng hóa.

Hợp đồng hoán đổi

• Hai bên mua - bán trao đổi số tiền theo mức giá thả nổi hoặc cố định cho khối lượng hàng hóa cụ thể trong kỳ thanh toán.
• Giúp bảo vệ khỏi biến động giá cả và giảm rủi ro trong giao dịch hàng hóa.

Hợp đồng quyền chọn

• Thỏa thuận quyền (không nghĩa vụ) mua hoặc bán hàng hóa tại mức giá và trong thời gian đã xác định trước.
• Chuẩn hóa thông qua loại hàng hóa, tháng đáo hạn, khối lượng giao dịch, giúp cung cấp khả năng linh hoạt và bảo vệ khỏi biến động giá cả cho nhà đầu tư.

Nhà đầu tư cần hiểu rõ về các loại hợp đồng trước khi tham gia đầu tư

Tiềm năng phát triển của hàng hóa phái sinh

Thị trường hàng hóa phái sinh tại Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ với khối lượng giao dịch tăng 36% trong năm 2022 so với 2021. Sự phát triển vượt bậc này đã thu hút sự quan tâm từ các nhà đầu tư, thể hiện rõ tiềm năng của thị trường. 

Với hơn 30 mặt hàng được niêm yết giao dịch cho thấy sự đa dạng trong các nhóm sản phẩm như nông sản, nguyên liệu công nghiệp, kim loại và năng lượng. Các nhà đầu tư có thêm cơ hội lựa chọn phù hợp với mục tiêu và nguồn vốn của họ. 

Điều khác biệt đáng chú ý của thị trường phái sinh là sự ủng hộ từ Chính phủ và lãnh đạo các ban ngành. Điều này đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển thị trường hàng hóa phái sinh Việt Nam. Nhiều doanh nghiệp cũng được kêu gọi nghiên cứu và sử dụng hiệu quả công cụ phái sinh, giúp bảo vệ doanh nghiệp trước biến động không lường của giá cả. 

Công cụ phái sinh có thể giúp bảo vệ doanh nghiệp trước biến động giá

Có nên đầu tư vào hàng hóa phái sinh không?

Đầu tư vào thị trường hàng hóa phái sinh đang có nhiều lợi thế so với các thị trường đầu tư khác với những lý do sau:

• Đối với nông dân, tham gia thị trường hàng hóa phái sinh giúp giảm thiểu rủi ro về giá hiệu quả. Khi ký kết hợp đồng tương lai, giá cả đã được xác định trước đó, giúp nông dân an tâm trong quá trình sản xuất mà không phải lo lắng về biến động giá. Điều này cũng giúp hạn chế chi phí thu hoạch, lưu kho và vận chuyển hàng hóa.
• Doanh nghiệp và nhà sản xuất cũng có lợi khi tham gia giao dịch hàng hóa phái sinh. Thị trường này cung cấp một công cụ phòng hộ rủi ro tốt, giúp họ định phí và vận hành kinh doanh một cách chủ động hơn. Bên cạnh đó, thị trường hàng hóa phái sinh tạo ra cơ chế xác lập giá hàng hóa, giúp nhà sản xuất dự đoán xu hướng giá trong tương lai và ổn định hoạt động kinh doanh.
• Đối với nhà đầu tư giao dịch, thị trường hàng hóa phái sinh mang lại nhiều cơ hội sinh lời. Nhà đầu tư có thể tận dụng sự chênh lệch giá để kiếm lời và sử dụng đòn bẩy tài chính cao để tăng khả năng sinh lời. Mức ký quỹ thấp trong giao dịch tương lai cũng tạo ra nhiều cơ hội đầu tư cho các cá nhân nhỏ lẻ.

Tuy nhiên, để giao dịch thành công, nhà đầu tư nên trang bị kiến thức thị trường cơ bản. Có như vậy thì mới có thể tận dụng được những ưu thế và giảm thiểu rủi ro trong quá trình giao dịch. 

Nên nắm rõ các kiến thức về thị trường phái sinh trước khi quyết định đầu tư

Các kênh giao dịch hàng hóa phái sinh

Dưới đây là danh sách 5 kênh giao dịch uy tín tại Việt Nam:

Công ty Cổ phần Giao dịch hàng hóa Đông Nam Á (SACT)

• Đội ngũ chuyên gia kỹ thuật nhiều kinh nghiệm hỗ trợ tối đa cho nhà đầu tư.
• Hệ thống công nghệ hiện đại, dễ sử dụng cho cả người mới tham gia.
• Ngành hàng đa dạng, cập nhật nhanh chóng, giúp nhà đầu tư có cái nhìn tổng quan về thị trường.

SaigonFuture

• Tập trung môi giới và hỗ trợ giao dịch hàng hóa phái sinh.
• Tạo sự khác biệt về nhân sự và công nghệ, cung cấp hệ thống giao dịch hiện đại và chất lượng.
• Đội ngũ nhân sự giàu kinh nghiệm và mạng lưới kinh doanh rộng khắp, đồng hành trong phát triển thị trường.

Công ty Cổ phần Hitech Finance

• Cung cấp dịch vụ tư vấn và môi giới.
• Danh mục đầu tư đa dạng với hơn 50 loại hàng hóa.
• Đội ngũ tư vấn viên chuyên nghiệp và thông tin sản phẩm chi tiết, đáng tin cậy cho khách hàng.

Công ty Cổ phần Giao dịch hàng hóa Gia Cát Lợi

• Công ty hàng đầu về giao dịch hàng hóa phái sinh tại Việt Nam, được cấp phép hoạt động.
• Cung cấp hợp đồng phù hợp giúp doanh nghiệp bảo hiểm rủi ro khi giao dịch.
• Đội ngũ chuyên gia nhiều kinh nghiệm hỗ trợ khách hàng mua bán chuẩn xác và linh hoạt.

InvestPlus Việt Nam

• Hướng đến thành viên môi giới hàng đầu trong thị trường đầu tư hàng hóa.
• Sở hữu đội ngũ chuyên gia dày dặn kinh nghiệm và am hiểu đầu tư.
• Luôn cập nhật xu thế giao dịch quốc tế nhanh chóng. Đồng thời, xây dựng các mô hình giao dịch tài chính bền vững, tin cậy cho khách hàng.

Đầu tư vào các kênh uy tín giúp bảo vệ tài sản của bạn

Cách giao dịch hàng hóa phái sinh

Quy trình giao dịch hàng hóa phái sinh cụ thể như sau:

• Bước 1: Đăng ký tài khoản 

Trước tiên, cần đăng ký tài khoản giao dịch. Một số sàn sẽ yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân và xác minh danh tính.

• Bước 2: Nạp tiền vào tài khoản

Sau khi đăng ký, thực hiện nạp tiền vào tài khoản để thực hiện các giao dịch. Lúc này cần nghiên cứu kỹ các sản phẩm phái sinh và yếu tố ảnh hưởng đến giá.

• Bước 3: Đặt lệnh giao dịch

Chọn sản phẩm, quyết định mua hoặc bán và đặt lệnh giao dịch trên sàn phái sinh.

• Bước 4: Theo dõi vị thế và giá

Theo dõi tình hình thị trường và giá sản phẩm phái sinh. Trường hợp giá tăng, vị thế của bạn sẽ tăng, ngược lại, nếu giá giảm, vị thế cũng giảm. Từ đó bạn quyết định lệnh giao dịch thích hợp

Quy trình trên có thể thay đổi tùy thuộc vào từng loại sản phẩm và sàn giao dịch hàng hóa phái sinh mà nhà đầu tư lựa chọn. Nếu mới bắt đầu, hãy tìm hiểu kỹ từ các nguồn tài liệu và khóa học chuyên sâu để hiểu rõ quy trình giao dịch, cũng như nâng cao kỹ năng giao dịch tốt hơn.

Quy trình giao dịch gồm 4 bước đơn giản cho người mới

So sánh hàng hóa phái sinh và chứng khoán phái sinh

Nhà đầu tư có thể tham khảo một số điểm khác biệt giữa hàng hóa phái sinh và chứng khoán phái sinh qua bảng sau:

FAQ

Đầu tư vào thị trường hàng hóa phái sinh có uy tín không?

Khi bạn đầu tư thông qua các kênh giao dịch được cấp phép sẽ đảm bảo an toàn và uy tín. Trong trường hợp có xảy ra rủi ro, bạn sẽ được cơ quan giám sát bảo vệ và hỗ trợ về quyền lợi. 

Vốn đầu tư phái sinh ban đầu tầm bao nhiêu thì được?

Vốn đầu tư phái sinh ban đầu phụ thuộc vào nguồn quỹ của bạn. Dựa trên giá sản phẩm cao hay thấp mà vốn đầu tư khởi điểm của bạn có thể từ 20 - 30 triệu cho 1 - 2 lot.

Giao dịch trên hàng hóa phái sinh này có phải thông qua MT4?

Phần lớn các thị trường giao dịch toàn cầu đều thông qua MT4. Do đó, thị trường hàng hóa phái sinh Việt Nam cũng được thực hiện qua nền tảng này.

Kênh hàng hóa phái sinh này giống với khác chứng khoán chỗ nào?

Kênh hàng hóa phái sinh giống với chứng khoán trong việc giao dịch theo hợp đồng và sử dụng đòn bẩy tài chính. 

Cách giao dịch hàng hóa phái sinh và đầu tư như thế nào?

Cách giao dịch và đầu tư gồm 4 bước đơn giản như sau: Đăng ký tài khoản, nạp tiền, đặt lệnh, theo dõi dõi vị thế và giá.

Lợi nhuận khi đầu tư được tính như thế nào và trả như thế nào?

Lợi nhuận khi đầu tư được tính dựa trên giá trị lúc bán trừ đi lúc mua. Giá tăng giảm bao nhiêu thì lợi nhuận bấy nhiêu.

Mình cần những gì để có thể đầu tư?

Để có thể đầu tư, trước tiên bạn cần tìm hiểu về thị trường và nắm vững các kiến thức cơ bản. Đồng thời nắm được các thao tác giao dịch trên phần mềm. 

Đầu tư có chắc đem lại lợi nhuận không?

Trong lĩnh vực đầu tư, luôn tiềm ẩn cả cơ hội lãi và rủi ro, không gì đảm bảo chắc chắn. Do đó, bạn cần nắm được các kỹ thuật ngăn chặn rủi ro khi cần thiết, nhằm an tâm hơn khi tham gia giao dịch.

Kết luận

Có thể thấy, hàng hóa phái sinh đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý rủi ro và tạo cơ hội đầu tư trong thị trường tài chính. Tuy nhiên, giống như các loại hình khác, việc tham gia đầu tư hàng hóa phái sinh cũng đòi hỏi sự hiểu biết, kiến thức và kinh nghiệm. Nhà đầu tư cần đánh giá các yếu tố rủi ro và lợi thế kỹ lưỡng để đảm bảo đưa ra sự lựa chọn đúng đắn và phù hợp với tình hình tài chính cá nhân.

Huỳnh Hà