Thị trường vẫn kỳ vọng FED sẽ mạnh tay hạ lãi suất

Dữ liệu lạm phát tháng 12 cho thấy giá cả đang tăng chậm lại, nhưng vẫn ở mức cao. Điều này cho thấy cuộc chiến chống lạm phát vẫn chưa kết thúc.

Theo hai báo cáo riêng biệt được Bộ Lao động Hoa Kỳ công bố trong tuần trước, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 12 tăng cao hơn một chút so với dự đoán của các chuyên gia kinh tế và vẫn cao hơn 3% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong khi đó, chỉ số giá sản xuất (PPI) bất ngờ giảm trong tháng 12, chỉ tăng 1% so với cùng kỳ năm ngoái.

Các thị trường đã tiếp thu cả hai dữ liệu vĩ mô quan trọng này và kết luận rằng, nếu không có gì thay đổi, Cục Dự trữ Liên bang (FED) có thể sớm bắt đầu cắt giảm lãi suất, thậm chí có thể ngừng cắt giảm lượng trái phiếu nắm giữ.

Trong một báo cáo gửi khách hàng, Nomura Global Economics nhận định: “Giảm phát vẫn đang diễn ra nhưng tốc độ không đồng đều”. Đây cũng là quan điểm chung của Phố Wall sau khi chỉ số giá tiêu dùng và chỉ số giá sản xuất được công bố vào thứ Năm (11/1) và thứ Sáu (12/1) tuần trước.

Các nhà đầu tư trên thị trường lãi suất tương lai hiện đang tăng cường đặt cược rằng FED sẽ sớm nới lỏng chính sách tiền tệ.

Theo công cụ theo dõi FedWatch của CME Group, khả năng FED cắt giảm lãi suất vào tháng 3 đã tăng lên quanh mức 80% vào chiều thứ Sáu (12/1), sau khi báo cáo chỉ số giá sản xuất được công bố, bất chấp những cảnh báo về vấn đề lạm phát và quỹ đạo chính sách tiền tệ được đưa ra trong tuần. Đơn cử, giám đốc điều hành Jamie Dimon của ngân hàng JPMorgan Chase đã cảnh báo trong báo cáo thu nhập của ngân hàng vào thứ Sáu (12/1) rằng lạm phát có thể cao hơn mức mà mọi người nghĩ và lãi suất có thể tiếp tục tăng lên.

Lập luận cho việc cắt giảm lãi suất

Sau khi báo  cáo chỉ số giá sản xuất tháng 12 được công bố, thị trường càng có lý do tin rằng FED không chỉ đã hoàn thành chu kỳ tăng lãi suất mà còn có thể sớm bắt đầu cắt giảm lãi suất cơ bản.

“Nhìn chung đây là một dữ liệu tích cực và sẽ được FED hoan nghênh,” Krishna Guha, người đứng đầu bộ phận chính sách toàn cầu và chiến lược ngân hàng trung ương tại Evercore ISI, cho biết. “Nó sẽ củng cố triển vọng FED cắt giảm lãi suất ngay trong tháng Ba tới, mặc dù chúng tôi vẫn cho rằng thời điểm hợp lý cho lần cắt giảm lãi suất đầu tiên là vào tháng Năm hoặc tháng Sáu.”

Chỉ số giá sản xuất (PPI) có một số ưu điểm trong việc dự báo, đặc biệt là trong điều kiện kinh tế hiện nay. Đầu tiên, PPI đo lường giá mà nhà sản xuất nhận được cho hàng hóa của họ, vì vậy nó là một chỉ báo hàng đầu so với các chỉ báo khác. Thứ hai, PPI không không bao gồm chi phí nhà ở. Đây là điều rất quan trọng vì FED hiện đang tập trung vào chi phí dịch vụ trừ đi chi phí nhà ở.

Giá thuê nhà hiện chiếm khoảng 1/3 trọng số chỉ số giá tiêu dùng (CPI). Theo ngân hàng trung ương, giá thuê nhà hiện không phản ánh đúng thực tế và có thể giảm dần trong năm nay.

Do đó, cả Citigroup và Goldman Sachs đều cho rằng, chỉ số giá chi tiêu cá nhân (PCE) lõi - thước đo quan trọng mà các nhà hoạch định chính sách theo dõi - có thể cho thấy lạm phát tháng 12 ở mức 2,9%. Điều này khiến ngân hàng trung ương thậm chí còn tiến gần hơn đến mục tiêu 2% của họ.

Ngoài ra, các chuyên gia phân tích của Goldman Sachs nhận định FED có thể bắt đầu thu hẹp bảng cân đối kế toán vào tháng 5, sớm hơn so với dự kiến trước đó là quý 4. Cũng theo ngân hàng này, quá trình thắt chặt định lượng nhiều khả năng sẽ kết thúc hoàn toàn vào quý đầu tiên của năm 2025.

“PCE lõi là dữ liệu quan trọng đối với FED và chúng sẽ làm tăng áp lực buộc các nhà hoạch định chính sách phải sớm nới lỏng lãi suất,” Ian Shepherdson, nhà kinh tế trưởng tại Pantheon Macro Economics, cho biết. “Chúng tôi vẫn giữ nguyên nhận định FED sẽ cắt giảm lãi suất vào tháng 3. Nhưng nếu cơ quan này trì hoãn việc cắt giảm lãi suất đến tháng 5 thì cũng không có gì đáng ngạc nhiên”.

Những điều ngoài dự kiến

Nhìn chung, FED và thị trường thường có quan điểm khá đồng thuận về việc cắt giảm lãi suất. Nhưng lần này, có một số lý do khiến tình hình có thể khác đi.

Thứ nhất, bất kể lạm phát tổng thể ở mức nào, thì các thành phần ít biến động, như chi phí nhà ở, bảo hiểm ô tô, dịch vụ chăm sóc y tế và trang thiết bị gia dụng, hiện vẫn ở mức cao.

Theo dữ liệu của FED Atlanta, mức lạm phát của nhóm thành phần này trong tháng 12 tăng 4,6% so với cùng kỳ năm ngoái, chỉ giảm thấp hơn một chút so với tháng 11.

Thứ hai, các nhà hoạch định chính sách của FED cũng quan tâm đến mối quan hệ giữa tiền lương và lạm phát. Dữ liệu của FED Atlanta cho thấy tăng trưởng tiền lương tháng 12 giữ ở mức 5,2%, gần như không thay đổi so với tháng 11. Dữ liệu này phản ánh thực tế là áp lực giá lương tiềm ẩn đã góp phần thúc đẩy lạm phát gia tăng.

Theo nhà kinh tế cấp cao Dan North của Allianz Trade Americas, các thước đo lạm phát nói chung và chỉ số PPI nói riêng cho thấy nền kinh tế đang đi đúng hướng trong việc hướng tới mục tiêu lạm phát 2% của FED. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là giá đang giảm, mà nó chỉ có nghĩa là giá vẫn sẽ tăng nhưng với tốc độ chậm hơn.

Ông North chỉ ra rằng ngay cả khi tiền lương thực tế ghi nhận mức tăng 0,8% trong tháng 12, thì người tiêu dùng vẫn đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, giống như những gì đã xảy ra kể từ khi lạm phát bắt đầu tăng lên vào năm 2021.

“Kể từ tháng 1 năm 2021, tiền lương đã tăng 14%, nhưng chi phí sinh hoạt hàng ngày của người lao động còn tăng nhanh hơn: thực phẩm tăng 20%, nhà ở tăng 30% và xăng dầu tăng khoảng 40%,” ông nói. “Lạm phát chậm lại là tốt, nhưng thiệt hại đã xảy ra và cần nhiều thời gian để khắc phục.”

Hoa Nguyễn-Theo cnbc