Hướng Dẫn Đầu Tư: 4 Lý Do Không Nên Lo Lắng Thị Trường Sẽ Sụp Đổ

Liệu thị trường có sụp đổ hay không? Đó là một câu hỏi mà nhiều nhà đầu tư đang tự hỏi mình khi xuất hiện các dấu hiệu cho thấy thị trường không còn có khả năng phục hồi như kể từ tháng 3 năm ngoái.

Tính đến cuối phiên thứ sáu, ngày 17 tháng 9, chỉ số S&P 500 vẫn chỉ thấp hơn khoảng 2% so với mức đỉnh lập vào đầu tháng 9. Tuy nhiên, sự yên bình này có vẻ hơi khác lạ so với những lần trước. Thời điểm giữa tháng 9 không chỉ là thời điểm có truyền thống khó khăn trong năm của thị trường, mà một số chỉ số (và một số cổ phiếu riêng lẻ) cũng đang bắt đầu giao dịch dưới các mức quan trọng mà các chuyên gia phân tích kỹ thuật đã để ý trong một thời gian. Khi giá chứng khoán cắt ngang những đường này, chúng không thay đổi các nguyên tắc cơ bản trong dài hạn nhưng những sự kiện đó chắc chắn có thể báo hiệu - và thậm chí bắt đầu - một đợt bán tháo ồ ạt. Và hôm thứ hai, điều đó đã xảy ra. Chỉ số S&P 500 đã có phiên giao dịch tồi tệ nhất kể từ tháng 5, giảm 1,7%, và các chỉ số chính khác của thị trường chứng khoán cũng cùng chung số phận khi nỗi sợ lan ra toàn thế giới từ một sự cố của một công ty Trung Quốc.

Tuy nhiên, ngay cả khi một đợt điều chỉnh sắp diễn ra, nhà đầu tư cũng đừng đổ mồ hôi. Dưới đây là bốn lý do cụ thể tại sao bạn không cần phải hoảng sợ.

1. Sụt giảm và điều chỉnh thường xuyên xảy ra, nhưng chúng chưa bao giờ tồn tại vĩnh viễn trên thị trường chứng khoán Hoa Kỳ

Chỉ tính từ khi thị trường phục hồi sau cuộc khủng hoảng vay thế chấp dưới chuẩn năm 2008 và thị trường giá giảm tiếp theo đó, chỉ số S&P 500 đã giảm ít nhất 10% (từ đỉnh đến đáy) 11 lần khác nhau. Chỉ số cũng đã giảm hơn 20% từ đỉnh đến đáy hai lần trong khung thời gian đó - mức giảm này chính là thị trường giá giảm theo nghĩa phổ biến nhất. Tần suất xuất hiện điều chỉnh này cũng bằng khoảng tần suất trước năm 2008, trong khoảng thời gian gần 100 năm kể từ lần thị trường sụp đổ năm 1929.

Tuy nhiên, có lần nào thị trường không phục hồi lại mức đỉnh trước đó sau khi sụt giảm mạnh không? Câu trả lời là không, không và không. Một số đợt lao dốc của Phố Wall mất nhiều thời gian để phục hồi trở lại hơn những đợt khác. Nhưng cho đến nay, mỗi đợt lao dốc cuối cùng đều được nối tiếp bằng một đợt tăng trưởng lên mức cao kỷ lục mới và chưa từng có ngoại lệ nào.

Dù tốt hay xấu thì các đợt điều chỉnh cũng là cách thị trường đánh giá lại những gì nhà đầu tư sẵn sàng trả cho cổ phiếu so với rủi ro của chúng. Tuy nhiên, các động lực cơ bản của tăng trưởng kinh tế chưa bao giờ thực sự biến mất và suy cho cùng thì khả năng hưởng lợi từ sự tăng trưởng đó chính là thứ các khoản đầu tư chứng khoán mang lại cho nhà đầu tư.

2. Không thể dự đoán chính xác được các đợt sụt giảm

Có một câu nói nổi tiếng của nhà kinh tế Paul Samuelson: "Thị trường chứng khoán đã dự đoán đúng chín trong số năm đợt suy thoái trong quá khứ."

Câu nói đó đã trở thành một câu nói sáo rỗng được sử dụng nhiều quá mức. Tuy nhiên, câu nói của Samuelson cho chúng ta một bài học, đó là các nhà đầu tư có xu hướng lường trước một số lượng lớn các tình huống tiêu cực không bao giờ xảy ra và do đó, đã bỏ lỡ các cơ hội.

Điều đó không có nghĩa là các đợt sụp đổ và suy thoái không xảy ra. Tuy nhiên, thực tế là chúng ta không bao giờ có thể biết được tình trạng thực sự của nền kinh tế vào bất kỳ thời điểm cụ thể nào cho đến khi dữ liệu được công bố và chỉ cho chúng ta biết điều đó. Vấn đề là lúc đó đã quá muộn để giúp ích cho việc đưa ra quyết định đầu tư. Dự đoán điều kiện kinh tế và hướng đi của thị trường trong ngắn hạn là một trò chơi tốt nhất bạn không nên chơi. Tiếp tục đầu tư vào cổ phiếu ngay cả khi mọi thứ có vẻ đáng sợ về mặt thống kê là chiến lược tốt hơn để đặt cược vào thị trường.

3. Căng thẳng khiến bạn đưa ra những quyết định tồi tệ

Việc dự đoán một đợt thoái lui không chỉ khó thực hiện mà sự căng thẳng liên quan đến việc cố gắng canh thời điểm hoàn hảo cho các giao dịch vào và thoát khỏi các vị thế cổ phiếu có thể khiến bạn đưa ra những quyết định thiếu sáng suốt.

Có một giải thích dựa trên cơ sở khoa học về điều này. Một nghiên cứu năm 2017 do các nhà nghiên cứu của MIT thực hiện đã xác định rằng căng thẳng mãn tính đã khiến mọi người đưa ra các quyết định có mức rủi ro cao hơn bằng cách kích hoạt quá mức các tế bào thần kinh trong vỏ não trước trán của bạn. Việc này sẽ làm nhòe ranh giới tâm lý giữa lựa chọn tốt và lựa chọn không tốt.

Một lý giả tương tự nhưng đơn giản hơn là phản xạ “chiến đấu hay là chết” mà tất cả chúng ta phải đối mặt khi bị đặt vào các tình huống nhạy cảm với tốc độ, căng thẳng, sinh tử (và cả những tình huống tài chính nữa).

Bộ não của bạn thực sự đang làm một việc khá thông minh trong những tình huống này (từ góc độ tiến hóa), chủ yếu là để cung cấp cho cơ thể bạn cơ hội sống sót tốt nhất. Cụ thể, nó giới hạn sự tập trung của bạn vào hai tùy chọn có thể truy cập tốt nhất tùy theo hoàn cảnh. Một tùy chọn là chạy trốn theo con đường an toàn nhất. Và tùy chọn còn lại là chiến đấu trực diện với mối đe dọa theo cách cho phép bạn nhìn thấy mọi thứ bạn có thể về mối nguy hiểm. Bộ não của bạn cố tình không đưa ra các lựa chọn thay thế với nhiều sắc thái hơn khi bạn cảm thấy áp lực vì sự đơn giản sẽ có thể chuyển thành tốc độ ra quyết định sống còn. Tuy nhiên, đối với các nhà đầu tư, lựa chọn khôn ngoan nhất thường là một trong những lựa chọn mang nhiều sắc thái, giống như chỉ bán một số cổ phiếu chứ không bán hết toàn bộ danh mục đầu tư.

Vì vậy, hãy thở sâu, lùi lại một bước và nhớ rằng lựa chọn không làm gì cả là một lựa chọn khả thi. Bạn chỉ cần đưa ra quyết định đó từ trước và tự nhủ mình phải kiên trì với nó ngay cả khi thị trường đang lao dốc.

4. Các đợt điều chỉnh là những cơ hội mua vào

Cuối cùng, nhà đầu tư nên nhớ rằng các đợt thoái lui là cơ hội mua vào những cổ phiếu quá đắt để có thể tham gia trước khi thị trường sụt giảm.

Giữ vững ý tưởng đó dễ nói hơn làm. Nhảy vào các cổ phiếu mới khi chúng đang giảm mang lại cảm giác giống như bạn đang cố gắng hứng một con dao đang rơi ... nguy hiểm (chưa kể đến sự căng thẳng). Chỉ cần ghi nhớ lý do số một ở trên trong tâm trí. Trong lịch sử, các đợt điều chỉnh của thị trường chứng khoán Hoa Kỳ cuối cùng đều đã dừng lại và đảo ngược. Hầu hết các đợt sụt giảm đều dừng lại và đảo ngược sớm hơn dự đoán.

Và nếu bạn vẫn đang gặp khó khăn trong việc xem các đợt giảm giá lớn là cơ hội mua vào thì đây là một mẹo hữu ích cuối cùng dành cho bạn: hãy lập danh sách "mua" của bạn từ trước. Chọn cổ phiếu bạn muốn mua và giá cao nhất bạn sẵn sàng trả cho chúng trước khi có bất kỳ sự điều chỉnh nào trên toàn thị trường. Bằng cách đó, một khi mọi thứ bắt đầu sụp đổ, bạn sẽ có một kế hoạch đã được lập sẵn từ trước khi bạn bị lung lay bởi những cảm xúc dâng trào khi thị trường sụp đổ. Làm được việc đó và bạn đã vượt qua được một nửa trận chiến.

Huân Hà - theo fool