Bitcoin dường như vẫn được định giá quá cao, đâu là lý do?

Những điểm chính

• Bitcoin giảm mạnh trong năm nay.
• Không có cách nào hợp lý để định giá tiền điện tử.
• So với tầm ảnh hưởng của các công ty công nghệ lớn khác, Bitcoin có vẻ được định giá quá cao.

Tiền điện tử có nên có giá trị ngang với các công ty công nghệ lớn nhất không?

Giống như một số cổ phiếu tăng trưởng, Bitcoin (BTC) đã giảm mạnh trong năm nay. Đồng tiền điện tử lớn nhất giảm hơn 50% so với mức đỉnh của nó vào mùa thu năm ngoái khi các nhà đầu tư rời xa các tài sản rủi ro. Bitcoin đã không thể là hàng rào chống lạm phát như người ta vẫn kỳ vọng.

Mặc dù một số nhà đầu tư tin rằng đồng tiền này đang rẻ sau khi giảm quá sâu so với mức đỉnh trước đó, nếu xem xét kỹ hơn ta sẽ thấy quan điểm này khá đáng ngờ. Rốt cuộc, hiện tại không có cách nào dễ dàng để định giá Bitcoin.

Là một loại tiền điện tử, Bitcoin không có bất kỳ yếu tố cơ bản nào mà các nhà đầu tư thường sử dụng để định giá các tài sản hiệu quả như cổ phiếu, trái phiếu hoặc bất động sản. Trong lịch sử của mình, Bitcoin đã có chuyển động giá tương tự như một tài sản đầu cơ – chẳng hạn cổ phiếu penny - với những cú vọt lên hay lao dốc với biên độ rộng. Ở thời điểm hiện tại, nhiều giá trị đằng sau mã tiền số này vẫn chỉ là suy đoán.

Những người đầu cơ Bitcoin thường cho rằng vàng là tài sản tương tự tốt nhất để tính tổng giá trị của token. Vì tất cả vàng trên thế giới trị giá khoảng 12 nghìn tỷ USD, nhiều người tin rằng từ 580 tỷ USD hiện nay, vốn hóa thị trường của Bitcoin một ngày nào đó sẽ đạt đến cột mốc đó.

Người đồng sáng lập PayPal kiêm nhà đầu tư tỷ phú Peter Thiel thậm chí còn cho rằng Bitcoin nên có giá trị ngang với thị trường chứng khoán toàn cầu, tức 115 nghìn tỷ USD. Nhưng đưa ra những lập luận này - ngay cả khi chúng sai sót - thật dễ dàng khi chẳng có chút căn cứ nào.

Nếu không thể nhìn vào các con số để định giá Bitcoin, việc xem xét ảnh hưởng trong thế giới thực của nó so với các công ty có giá trị tương tự có vẻ hợp lý, đặc biệt là các công ty công nghệ lớn, vì tiền điện tử về cơ bản là một dạng công nghệ. Biểu đồ bên dưới so sánh giá trị thị trường của Bitcoin với năm ông lớn công nghệ Apple, Alphabet, Microsoft, Amazon và Meta Platforms.

Nên nhớ Bitcoin từng trị giá 1,3 nghìn tỷ USD vào thời điểm đỉnh cao. Con số đó đủ đưa Bitcoin ngồi chung mâm với những gã khổng lồ công nghệ nói trên, mặc dù hiện tại giá trị thị trường Bitcoin nhỏ hơn hầu hết các công ty đó.

Ảnh hưởng sâu rộng tới thế giới?

Chẳng có gì là nói quá khi cho rằng 5 công ty công nghệ lớn nói trên có phạm vi ảnh hưởng trên toàn thế giới. Apple có hơn 1 tỷ người dùng iPhone hoạt động và gần 2 tỷ cơ sở thiết bị được cài đặt. Nhiều người sẽ rất khó sống thiếu iPhone và về mặt tài chính cũng như văn hóa, điện thoại thông minh thương hiệu của Apple có thể là sản phẩm thành công nhất trong lịch sử.

Microsoft đã thống trị mảng công nghệ doanh nghiệp trong cả một thế hệ và là người dẫn đầu về phần mềm doanh nghiệp, hệ điều hành cũng như cơ sở hạ tầng đám mây. Hơn 1 tỷ người sử dụng các sản phẩm của Microsoft cho công việc và có 1,4 tỷ thiết bị hoạt động hàng tháng chạy Windows.

Google của Alphabet là công cụ tìm kiếm mặc định cho toàn thế giới, thay thế mọi thứ từ danh bạ điện thoại đến bách khoa toàn thư của kỷ nguyên Analog. Công cụ này xử lý hơn 8 tỷ lượt tìm kiếm mỗi ngày.

Amazon đã thay đổi cách cả thế giới mua sắm và định hướng lại ngành công nghiệp bán lẻ. Có hơn 200 triệu người đăng ký Amazon Prime và công ty còn sở hữu dịch vụ cơ sở hạ tầng đám mây hàng đầu Amazon Web Services. Amazon nhận được hơn 1 triệu đơn đặt hàng mỗi ngày và có hơn 9 triệu người bán bên thứ ba trên khắp thế giới.

Cuối cùng, công ty mẹ của Facebook, Meta Platforms có gần 3 tỷ người sử dụng một trong các ứng dụng của mình (Facebook, Instagram, Messenger và WhatsApp) mỗi ngày để kết nối với bạn bè hoặc nhận tin tức. Ngoài ra nền tảng này còn có hơn 7 triệu doanh nghiệp quảng cáo trên đó.

Tất cả các công ty này đã có những bước tiến đột phá trong lĩnh vực của mình và thay đổi đáng kể thế giới. Nếu chúng biến mất trong một đêm, sự vắng mặt của các công ty này sẽ ảnh hưởng cực kỳ rõ rệt.

Bitcoin đã làm được gì?

Tại thời điểm này, Bitcoin dường như vẫn mang nặng tính ý tưởng hơn là thực tế. Và giá trị của đồng tiền điện tử này được gắn với tiềm năng của nó hơn là những gì nó thực sự làm được trong hiện tại. Là một loại tiền tệ nhưng lại cực khó và cực tốn kém nếu muốn đưa Bitcoin vào sử dụng. Hơn nữa đồng tiền này chỉ mới thâm nhập vào thị trường thanh toán có thể định danh.

Là một phương tiện trao đổi, Bitcoin dường như đang cố gắng giải quyết một vấn đề không tồn tại, khi tiền pháp định và thẻ tín dụng xử lý các khoản thanh toán hiệu quả hơn nhiều so với tiền điện tử. Sự sụt giá gần đây của Bitcoin cũng cho thấy đó là một kho giá trị hoạt động kém, dù được gắn với cái tên "vàng kỹ thuật số".

Chỉ có khoảng 114 triệu tài khoản nắm giữ Bitcoin trên toàn thế giới, nên việc sở hữu tiền điện tử này quá nhỏ nhoi so với lượng tiếp xúc hàng ngày của thế giới với các công ty như Facebook, Google và Apple. Hầu hết những người nắm giữ đó sở hữu Bitcoin như một khoản đầu tư, thay vì một loại tiền tệ để giao dịch. Chỉ 0,01% trong số các tài khoản đó kiểm soát gần 1/3 bitcoin trên toàn thế giới.

Những người ủng hộ Bitcoin sẽ lập luận rằng tiền điện tử vẫn còn một chặng đường dài để lật đổ đồng tiền truyền thống và những nỗ lực như Lightning Network (một giải pháp mở rộng của Bitcoin) đang được tiến hành để tăng tốc các giao dịch và thêm nhiều tiện ích hơn. Tuy nhiên, sẽ là sai lầm nếu cho rằng Bitcoin vẫn là một sản phẩm mới tại thời điểm này.

Ra mắt vào năm 2009, Bitcoin cũng không trẻ hơn Facebook thành lập năm 2004 là mấy. Đồng tiền điện tử này đã xây dựng được khả năng nhận diện thương hiệu quan trọng trong vài năm qua, vì vậy bất cứ ai có ý định thử sức với tiền điện tử hẳn đã trải nghiệm qua Bitcoin.

Những đột phá trong lĩnh vực công nghệ có xu hướng xảy ra nhanh chóng, chẳng hạn như thành công của Facebook, Google hoặc iPhone. Vì vậy sự đột phá của Bitcoin nếu có thì đã xảy ra rồi. Hiện giờ, định giá trong lĩnh vực công nghệ đã sụp đổ khi chúng ta vượt qua đỉnh cao của thời kỳ cuồng nhiệt bị thổi phồng bởi đại dịch.

Không có gì đáng ngạc nhiên khi thấy Bitcoin lao dốc cùng cổ phiếu công nghệ, vì rất nhiều giá trị của đồng tiền này dựa trên tiềm năng của nó. Nhưng khi thời kỳ cuồng nhiệt qua đi, có vẻ tiền điện tử này sẽ giảm.

Với giá trị thị trường là 580 tỷ USD, Bitcoin vẫn có giá trị cao hơn Meta Platforms dù công ty này đầu tư vào Metaverse cũng như có ảnh hưởng toàn cầu lớn hơn so với Bitcoin. Từ góc độ này, quả đúng là rất khó lý giải hợp lý về giá trị thị trường của đồng tiền này.

Hoàng Dương - Theo fool.com