Hoạt động kinh doanh của iRobot đang gặp khó khăn trong năm 2022, một yếu tố có khả năng đang thúc đẩy ban lãnh đạo bán mình cho công ty mạnh hơn.
Vào ngày 5 tháng 8, Amazon (AMZN) đã thông báo họ đang mua lại iRobot (IRBT), công ty sản xuất máy hút bụi robot Roomba với giá 61 USD/cổ phiếu trong một giao dịch trả hoàn toàn bằng tiền mặt. Giá chào mua này cao hơn 22% so với giá cổ phiếu iRobot trên thị trường vào thời điểm đó. Hoàn toàn dễ hiểu tin tức mua lại này đã làm lu mờ báo cáo thu nhập Q2/2022 của iRobot. Tuy nhiên, xét đến việc doanh thu và lợi nhuận của công ty đã giảm mạnh trong quý, có lẽ điều này chính là lý do iRobot đang bán công ty cho Amazon.
Đối với các cổ đông của iRobot, đây có thể là một cái kết đáng thất vọng đối với một cổ phiếu có quá nhiều hứa hẹn, mặc dù mức giá cao hơn một ít so với giá thị trường Amazon đưa ra để mua lại công ty là đáng hoan nghênh. Đối với Amazon, thương vụ mua lại này rất hợp lý mặc dù nó có thể sẽ không mang lại thay đổi đáng kể cho công ty. Sau đây là lý do tại sao.
Trong Q2/2022, doanh thu của iRobot đã giảm đến 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Với dòng sản phẩm cốt lõi Roomba chiếm lĩnh thị trường máy hút bụi robot cao cấp, có thể nhu cầu của người tiêu dùng đối với sản phẩm đã giảm mạnh do lạm phát. Ban lãnh đạo công ty cho biết các nhà bán lẻ đã bất ngờ hủy đơn đặt hàng trong Q2, dẫn đến số lượng hàng tồn kho tăng mạnh và khoản lỗ hoạt động khổng lồ đến 64 triệu USD.
Có lẽ chính sự suy yếu này của nhu cầu tiêu dùng đã buộc iRobot phải bán mình cho Amazon. Dù lý do là gì thì cũng thật đáng thất vọng khi cổ phiếu không có hiệu suất tốt hơn trong suốt thời gian tồn tại với tư cách là một công ty đại chúng độc lập.
iRobot đã phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) gần 17 năm trước với giá 24 USD/cổ phiếu. Do đó, việc Amazon mua lại với giá 61 USD/cổ phiếu có nghĩa là cổ phiếu sẽ kết thúc vòng đời công khai của mình với mức tăng trưởng khoảng 150%. Thật không may cho các cổ đông, chỉ số S&P 500 đã tăng khoảng 240% kể từ khi iRobot ra mắt công chúng, đồng nghĩa với việc đây là một khoản đầu tư thua lỗ đối với nhiều người trên thị trường.
Khả năng lớn là sẽ không có nhiều thay đổi đối với trải nghiệm Roomba khi Amazon sở hữu iRobot. Roomba vốn đã được tích hợp với Alexa của Amazon và có thể phản hồi một số lệnh thoại. Hơn nữa, cũng sẽ không có sự gián đoạn tại iRobot; người sáng lập kiêm CEO Colin Angle vẫn sẽ giữ chiếc ghế CEO của mình sau thương vụ sáp nhập, theo thông cáo báo chí chính thức.
Tại thời điểm của bài viết này, cổ phiếu iRobot đang giao dịch thấp hơn khoảng 2,5% so với giá chào mua của Amazon. Nếu bạn đang tìm kiếm một cách ít rủi ro để bỏ túi 2,5% lợi nhuận thì cổ phiếu đang là một cơ hội giao dịch chênh lệch giá dành cho bạn. Tuy nhiên, nhiều khả năng chênh lệch này là không xứng đáng so với các cơ hội khác mà bạn có thể tận dụng với tiền của mình.
Amazon muốn thống trị không gian nhà thông minh, và gần đây đã bắt đầu đẩy mạnh vào lĩnh vực robot tiêu dùng. Cuối năm 2021, Amazon đã công bố sản phẩm Astro, một robot có thể di chuyển xung quanh nhà và thực hiện các chức năng như phát nhạc, giám sát nhà của bạn và thực hiện các cuộc gọi video.
Hiện tại, Astro vẫn chỉ được cung cấp với số lượng hạn chế cho những khách hàng được mời, cho thấy Amazon vẫn đang phải giải quyết một số vấn đề với sản phẩm. Và có lẽ đó là lý do tại sao Amazon muốn sở hữu iRobot. Khả năng lập bản đồ nhà cửa của iRobot rất ấn tượng, được xây dựng dựa trên nhiều năm kinh nghiệm của công ty. Có lẽ Amazon sẽ tích hợp công nghệ này vào các sản phẩm Astro của mình. Điều này có thể sẽ biến Astro thành một sản phẩm tốt hơn.
Tuy nhiên, hãy nói cho rõ ràng: thương vụ mua lại iRobot sẽ không tạo ra nhiều thay đổi đáng kể cho các cổ đông của Amazon. Mức giá mua lại chỉ là một hạt cát trong bể đối với Amazon. Ông lớn công nghệ đang có hơn 60 tỷ USD tiền mặt, các khoản tương đương tiền và chứng khoán khả mại tính đến cuối Q2/2022. Và công ty cũng đã tạo ra gần 36 tỷ USD tiền mặt từ hoạt động kinh doanh trong 12 tháng qua. Do đó, số tiền họ chi ra để mua iRobot là rất nhỏ.
Hơn nữa, iRobot đã tạo ra doanh thu 547 triệu USD trong hai quý đầu năm 2022. Để so sánh, Amazon đã tạo ra 238 tỷ USD trong khoảng thời gian này. Nói cách khác, đóng góp của iRobot vào hoạt động kinh doanh của Amazon sẽ không đáng chú ý do quy mô của ông lớn công nghệ.
Cuối cùng, cỗ máy kiếm tiền của Amazon không phải là danh mục sản phẩm tiêu dùng mà là bộ phận Amazon Web Services (AWS). Cho đến nay vào năm 2022, hai phân khúc Quốc tế và Bắc Mỹ của Amazon đã ghi nhận khoản lỗ hoạt động lần lượt ở mức 2,2 tỷ USD và 3 tỷ USD. Ngược lại, AWS đã có lợi nhuận hoạt động 12,2 tỷ USD trong khoảng thời gian này.
Nói cách khác, cổ phiếu Amazon hiện tại không đáng mua vì thương vụ mua lại iRobot. Chắc chắn thương vụ có thể cải thiện các sản phẩm của Amazon trong không gian nhà thông minh. Tuy nhiên, tác động của thương vụ có thể sẽ không lớn xét đến quy mô của ông lớn công nghệ.
Tuy nhiên, Amazon thực sự là một cổ phiếu đáng mua vào lúc này vì AWS. Trong nửa đầu năm 2022, doanh thu của AWS đã đạt gần 38,2 tỷ USD và tăng 35% so với cùng kỳ năm 2021 – một kết quả ấn tượng đối với một doanh nghiệp có quy mô lớn như vậy. Hơn nữa, bộ phận này cũng không có dấu hiệu sẽ sớm chạm trần tăng trưởng và đang tạo ra hàng tấn dòng tiền. Đó là một yếu tố có thể có lợi cho nhà đầu tư nhiều hơn nếu họ nắm giữ cổ phiếu lâu hơn. Và đó chính là lý do tại sao bạn nên mua và giữ cổ phiếu Amazon trong nhiều năm tới.
Huân Hà - theo fool