Moderna so với Pfizer hậu Covid: kẻ hướng nội người hướng ngoại

Pfizer (PFE, +0,42%) đã tiếp tục kéo dài đợt mua sắm tiêu tốn đến 26,4 tỷ USD suốt cả năm qua với thương vụ mua lại công ty công nghệ sinh học Global Blood Therapeutics trị giá 5,4 tỷ USD. Hãng dược này đang cố gắng tận dụng nguồn thu nhập từ Covid-19 để củng cố bức tranh doanh thu dài hạn.

Chiến dịch thâu tóm hàng loạt do Pfizer thực hiện (PFE) trái ngược hẳn với chiến lược của đối thủ Moderna (MRNA, –6,45%). Đến tận lúc này, Moderna vẫn chưa thâu tóm và sáp nhập công ty nào, thay vào đó họ lại tăng cường chi tiêu nguồn thu từ Covid-19 để tự phát triển các sản phẩm mới và mua lại cổ phiếu.

Cho đến nay, giới đầu tư dường như hài lòng hơn với cách tiếp cận của Pfizer. Cổ phiếu Pfizer tăng 11,3% trong 12 tháng qua, trong khi cổ phiếu Moderna giảm 62,2%. Chỉ số S&P 500 (SPX, –0,42%) giảm 5,2% trong cùng khoảng thời gian đó.

Chiến lược của Pfizer nhìn có vẻ thận trọng hơn. Nhưng nếu nước cờ của Moderna mang lại hiệu quả, lợi ích cũng có thể rất lớn.

Cả hai công ty đều phải đối mặt với việc doanh thu vaccine Covid-19 giảm sút. Các nhà phân tích kỳ vọng doanh số bán vaccine Covid-19 sẽ giảm gần một nửa đối với cả hai công ty từ năm 2022 đến năm 2023. Nhu cầu tiêu thụ dường như đã giảm xuống khi vào thứ Ba, nhà sản xuất vaccine Covid-19 Novavax (NVAX, –29,64%) cắt giảm đáng kể chỉ tiêu doanh thu cho năm 2022.

Tuy nhiên, ngoài vấn đề sụt giảm doanh số vaccine Covid-19, Pfizer và Moderna cũng phải đối mặt với những áp lực khác nhau.

Moderna vẫn cần chứng minh luận điểm mà họ đã đưa ra kể từ khi thành lập vào năm 2010, rằng nền tảng công nghệ mRNA của công ty có thể nhanh chóng thúc đẩy sản xuất một loạt các loại thuốc. Cho đến nay công nghệ này chỉ sản xuất được một loại dược phẩm duy nhất, chắc chắn là một trong những loại dược phẩm bán chạy nhất trong lịch sử, nhưng độ bền vững trong tương lại thì rất khó lường.

Trong khi đó, Pfizer đang phải đối mặt với bài toán khó khi một loạt các bằng sáng chế sẽ hết hạn bảo hộ vào cuối thập kỷ này. Hãng dược này trong nhiều năm qua đã cố gắng trấn an các nhà đầu tư rằng họ có thể tiếp tục tăng doanh thu bất chấp nguy cơ mất thu nhập do vị thế độc quyền đối với một số loại thuốc sắp mất đi. Những trở ngại đó đã khiến cho cổ phiếu PFE mãi bám quanh mức giá nền thấp ngay cả khi doanh số bán vaccine Covid-19 tăng vọt vào năm 2021.

Yếu tố then chốt giúp đảm bảo cho triển vọng tương lai chính là chiến lược mua bán và sáp nhập của Pfizer, qua đó là nhằm tăng thêm 25 tỷ USDdoanh thu vào năm 2030.

Pfizer đang hướng đến mục tiêu đó, bắt đầu bằng một thỏa thuận trị giá 525 triệu USD, mới hoàn thành gần đây vào tháng 6 khi mua lại một công ty công nghệ sinh học tư nhân có tên là ReViral. Đồng thời, Pfizer cũng tiến hành một thương vụ trị giá 11,6 tỷ USD nhằm mua lại Biohaven Pharmaceutical Holding (BHVN), công ty sản xuất thuốc trị đau nửa đầu Nurtec ODT và cả thương vụ mua lại Global Blood Therapeutics (GBT, –0,02%).

Pfizer ước tính rằng ba thương vụ mua lại đó có thể mang lại tổng doanh thu hàng năm là 10,5 tỷ USD, và con số này còn cách 14,5 tỷ USD nữa để đạt được mục tiêu đề ra. Theo ước tính đơn giản, Pfizer có thể sẽ chi thêm 24,2 tỷ USD nữa trước khi kết thúc chiến dịch “shopping” này.

Ngay cả trước khi thực hiện thương vụ ReViral, Pfizer đã mạnh tay chi tiêu bằng nguồn thu nhập từ Covid-19, đầu tiên là thương vụ mua lại công ty trị liệu ung thư Trillium Therapeutics trị giá 2,2 tỷ USD, hoàn thành vào tháng 11/2021, và sau đó là thương vụ mua lại Arena Pharmaceuticals trị giá 6,7 tỷ USD.

Đăng Khoa-Theo barrons

Pfizer vẫn tích trữ được 23,9 tỷ USD tiền mặt và các khoản đầu tư ngắn hạn kể từ ngày 03/04. Và họ đã trả 4,5 tỷ USD cổ tức và mua lại 2 tỷ USD cổ phiếu trong nửa đầu năm. Hãng dược này đã chi 5,1 tỷ USD cho mảng nghiên cứu và phát triển nội bộ trong cùng kỳ.

Trong khi Pfizer rầm rộ tổ chức các thương vụ mua bán và sáp nhập, Moderna thì lại án binh bất động. “Các nhà đầu tư không muốn chúng tôi làm điều gì đó điên rồ”, CEO Stéphane Bancel của Moderna nói vào tuần trước.

Vào tuần trước, Moderna cho biết họ nắm trong tay 18,1 tỷ USD tiền và các khoản tương đương tiền tính đến cuối tháng 6. Công ty đã chi 1,3 tỷ USD để mua lại cổ phần trong quý thứ hai, khởi động một chương trình mua lại cổ phần mới trị giá 3 tỷ USD và còn lại 1 tỷ USD trong ngân sách mua lại cổ phần được chấp thuận trước đó. Trong khi đó, Moderna cho biết họ đã chi 1,3 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển trong nửa đầu năm.

“Họ muốn chúng tôi tạo ra giá trị,” ông Bancel nói. “Vì vậy, chúng tôi rất vui khi nói với họ rằng, chúng tôi sẽ trả lại tiền mặt cho các cổ đông, bởi vì trong quý trước, chúng tôi không có bất cứ chuyện gì để làm cả. Chúng tôi không muốn tiến hành các thương vụ lớn.”

CEO Stéphane Bancel nói rằng ông muốn công ty tiếp tục tập trung vào các sản phẩm nghiên cứu, hiện bao gồm bốn dự án thử nghiệm Giai đoạn 3 và ba dự án nữa được thử nghiệm Giai đoạn 2. “Đến tận giai đoạn này rồi, tại sao chúng tôi lại phải thực hiện mấy phi vụ hoành tráng đó chứ, trong khi chúng tôi đang sắp có được những tài sản tuyệt vời của mình,” ông Bancel nói.

Thái độ tự tin của ông Bancel đối với các sản phẩm ứng cử viên của Moderna vẫn cần phải được xác nhận độ chắc chắn thông qua các đợt thử nghiệm của công ty, nhưng vào mùa hè này, các nhà đầu tư đã cho thấy một số dấu hiệu đồng cảm với niềm tin của CEO Bancel. Mặc dù cổ phiếu MRNA vẫn thấp hơn nhiều so với mức đỉnh năm ngoái, nhưng cũng đã tăng 22% kể từ đầu tháng 6.