Nhà đầu tư không nên bỏ qua hàng tỷ đô la mà ông lớn tìm kiếm đang trả cho Apple.

Trong nhiều năm, Alphabet (GOOG) (GOOGL) đã chiếm lĩnh vị trí thống trị trên phần lớn internet.
Tìm kiếm của Google có vị thế độc quyền ở hầu hết các nước phát triển. YouTube là một nền tảng chia sẻ video hàng đầu. Các công cụ web miễn phí như Gmail, trình duyệt web Chrome và Google Maps cũng chiếm phần lớn thị phần và củng cố hệ sinh thái trực tuyến của công ty. Và hệ điều hành di động Android của họ cũng là một trong hai công ty nhị quyền trong không gian này cùng với iOS của Apple (AAPL).
Với tất cả những điểm mạnh đó, có vẻ như Alphabet có một con hào kinh tế lớn đáng kể. Và câu hỏi đó đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết với sự xuất hiện của ChatGPT, cũng như việc tìm kiếm dựa trên trò chuyện. Điều này đã khiến Alphabet kích hoạt “mã đỏ” và vội vàng tung ra AI cạnh tranh Bard – được đón nhận không mấy hứng khởi trong lần trình diễn đầu tiên.
Mối đe dọa đó và phản ứng của Alphabet khiến con hào của họ đột nhiên có vẻ dễ bị tổn thương. Tuy nhiên, vẫn có một lý do khác để tin rằng con hào của Alphabet không mạnh mẽ như vẻ ngoài.

Nếu sử dụng các thiết bị của Apple, chắc hẳn bạn cũng biết Google là công cụ tìm kiếm mặc định trên trình duyệt Safari. Khi bạn tìm kiếm trên iPhone, Mac hoặc iPad, bạn sẽ tự động sử dụng Google trừ khi bạn cố tình lựa chọn một giải pháp thay thế như Bing của Microsoft, Yahoo hoặc DuckDuckGo.
Apple không làm điều đó bởi vì họ tin rằng Google là công cụ tìm kiếm tốt nhất. Họ làm điều đó bởi vì Google trả hậu hĩnh cho đặc quyền này.
Trong năm 2022, Alphabet được ước tính đã trả cho Apple tới 20 tỷ USD để trở thành công cụ tìm kiếm mặc định trên Safari. Khoản thanh toán không được tiết lộ công khai nhưng đã tăng lên đáng kể trong thập kỷ qua. Hồ sơ tòa án năm 2014 cho thấy, Alphabet chỉ trả cho Apple 1 tỷ USD tại thời điểm đó.
CEO Alphabet Sundar Pichai đã bảo vệ các khoản thanh toán, gọi thỏa thuận này là một thỏa thuận “tiêu chuẩn”. Theo đó, công ty của ông cạnh tranh với những người khác để đáp lại các cáo buộc rằng họ có hành vi phản cạnh tranh.
Bản chất của các khoản thanh toán bảo vệ mà Alphabet trả cho Apple đặt ra câu hỏi về tuyên bố của họ đối với một con hào kinh tế. Xét cho cùng, nếu Google Tìm kiếm có những lợi thế cạnh tranh bẩm sinh của riêng mình thì tại sao họ lại phải trả cho Apple tới 20 tỷ USD để nhận đặc quyền trong thanh tìm kiếm của thiết bị Nhà Táo?
Đối với Alphabet – công ty đã tạo ra 162 tỷ USD doanh thu từ Google Tìm kiếm vào năm ngoái – 20 tỷ USD có thể là một khoản phí chấp nhận được. Nhưng có vẻ như Apple mới thực sự là người có lợi thế kinh tế ở đây. Rốt cuộc, Apple đã hầu như không làm gì để kiếm được 20 tỷ USD đó. Vì vậy, về cơ bản, số tiền này đã chảy thẳng vào lợi nhuận của công ty. Đó là một đặc quyền đến từ vị trí tuyệt vời của công ty trong không gian phần cứng máy tính.
Ngược lại, đối với Alphabet, các khoản thanh toán có thể hợp lý về mặt tài chính. Tuy nhiên, chúng dường như cũng báo hiệu rằng con hào của công ty không mạnh như một số người nghĩ. Với việc trả cho Apple rất nhiều tiền, có vẻ như công ty không tin tưởng người dùng internet sẽ sử dụng Google khi được lựa chọn.

Với sự ra mắt của ChatGPT khởi đầu một cuộc đua phát triển thế hệ tiếp theo của các công cụ tìm kiếm, Alphabet đang có vẻ dễ bị tổn thương hơn so với trước đây. Và công cụ tìm kiếm của họ đang không có dấu hiệu điển hình của một con hào kinh tế bên ngoài thương hiệu và thị phần giống như độc quyền. Từ quan điểm của người dùng, Google Tìm kiếm không có bất kỳ chi phí chuyển đổi hoặc hiệu ứng mạng lưới nào. Người dùng có thể tự do đi nơi khác. Họ sử dụng Google Tìm kiếm ở thời điểm hiện tại vì họ cho rằng đó là tùy chọn tốt nhất. Nhưng nếu điều đó thay đổi, họ cũng có khả năng chuyển đổi.
Một cuộc đua cạnh tranh hơn trong không gian tìm kiếm cũng có thể lây lan sang việc trở thành dịch vụ ưa thích của Apple. Nếu Alphabet cảm thấy bị đe dọa, họ có thể buộc phải trả cho Apple nhiều tiền hơn để mua bất động sản kỹ thuật số được đánh giá cao này. Hoặc có thể họ sẽ bị kéo vào một cuộc chiến đấu thầu với Microsoft, công ty có thể nhìn thấy cơ hội lật ngược tình thế trong việc tìm kiếm bằng cách hợp tác với Apple.
Liệu chatbot có làm khuynh đảo hoạt động tìm kiếm như chúng ta đã biết hay không vẫn chưa có gì chắc chắn. Một phóng viên của tờ New York Times vừa mô tả cuộc gặp gỡ với Bing mới có hỗ trợ AI theo hướng trò chuyện là rất đáng lo ngại và nói rằng công nghệ này chưa sẵn sàng để con người tiếp xúc.
Nhưng những mô hình ngôn ngữ lớn với AI mục đích tổng quát này – mới chỉ được phát hành ra công chúng – sẽ trở nên tốt hơn. Tầm nhìn về một hình thức tìm kiếm tốt hơn rõ ràng là đang hiện hữu. Trong bối cảnh đó, thật đáng để xem xét lại khoản phí 20 tỷ USD Alphabet trả cho Apple vì đó là lời nhắc nhở rằng Google có ít quyền kiểm soát hơn đối với vị trí dẫn đầu thị trường của mình so với vẻ ngoài.
Nhà đầu tư chắc chắn không nên bỏ qua rủi ro đó vì cuộc chiến cho công nghệ tìm kiếm thế hệ tiếp theo chỉ mới bắt đầu diễn ra.
Huân Hà - theo fool