
Từ khoảng 9:30 sáng giờ Sydney, đồng yen tăng 8% so với đô la Úc lên mức mạnh nhất kể từ năm 2009, và tăng 10% so với đồng lira Thổ Nhĩ Kỳ. Đồng tiền này cũng tăng ít nhất 1% so với toàn bộ các đồng tiền khác trong nhóm G10, vượt qua mức 72 yen ăn một 1 đô la Úc duy trì trong thời gian xảy ra chiến tranh thương mại, hỗn loạn chứng khoán, tranh cãi ngân sách tại Ý và tăng lãi suất của Fed.
Các nhà giao dịch trên toàn châu Á và châu Âu vẫn đang tìm cách chắp nối các sự kiện để tìm hiểu những gì đã xảy ra trong vài phút ngắn ngủi đó khi thị trường ngập tràn lệnh bán đô la Úc và lira Thổ Nhĩ Kỳ để đối lại đồng yen. Trong khi một số người chỉ ra tâm lý ngại rủi ro do Apple Inc. cắt giảm triển vọng doanh số, những người khác lại cho rằng các nhà đầu tư bán lẻ Nhật Bản đang dừng các vị thế gây lỗ.

Với việc Nhật Bản nghỉ lễ 4 ngày trong tuần này, các nhà giao dịch cho biết họ phải vật lộn để giải quyết hàng loạt lệnh bán với định giá khác thường. Sau khi đồng yen mạnh lên và vượt qua mức 105,50 yen ăn một đô la Mỹ, các nhà giao dịch đã buộc phải lấp đầy các vị thế bán cho đồng yen.
Đồng yen vọt mạnh so với mọi đồng tiền khác mà Bloomberg theo dõi và tăng 1% so với đồng đô la ở mức 107,78 yen ăn một đô la lúc 9:30 sáng tại London.
Tài sản an toàn này đã mạnh lên so với tất cả các đồng tiền khác trong 12 tháng qua do lo ngại về tăng trưởng kinh tế toàn cầu leo thang và cổ phiếu hỗn loạn. Năm ngoái, đồng tiền này tăng 2,7% so với USD.
“Sức mạnh của đồng yen thể hiện ở mọi nơi kể từ giữa tháng 12, củng cố vị thế tài sản an toàn thực sự của đồng tiền này trong bối cảnh rủi ro chính trị xuất hiện ở nơi khác,” theo Christin Tuxen, trưởng nghiên cứu tiền tệ tại Danske Bank A/S.
Điều này không ngăn cản nhà đầu tư tại Nhật Bản đổ tiền vào các ngoại tệ do chính sách lãi suất âm của ngân hàng trung ương Nhật Bản trở thành nguồn tài trợ rẻ tiền. Theo dữ liệu mới nhất từ Tokyo Financial Exchange Inc., các nhà đầu tư đã tăng vị thế mua đồng đô la Úc 45% trong 2 tuần đến hết ngày 18/12. Số lượng vị thế mua đồng lira Thổ Nhĩ Kỳ ròng của các tài khoản bán lẻ này cũng chạm mức đỉnh 4 tháng.

Các nhà đầu tư đã buộc phải thoát các vị thế sau khi đồng yen tăng gần 1% so với đồng đô la vào thứ Tư, theo Ray Attrill, trưởng chiến lược FX tại National Australia Bank Ltd., Sydney.
“Chúng ta chỉ có thể đặt cược vào việc phản ứng của các tài khoản FX bán lẻ Nhật Bản có phải là chất xúc tác đầu tiên cho quy mô của các biến động hay không,” ông nói.
Flash crash (sụp đổ chớp nhoáng) xảy ra trước đó vào đầu phiên giao dịch tại châu Á khi tính thanh khoản thấp. Đồng bảng Anh giảm 6% trong 2 phút vào ngày 07/10/2016 do lo ngại về Brexit và đặt cược về “fat finger” (bấm nhầm trên bàn phím). Các biến động mạnh vào ngày thứ Năm bắt đầu khoảng 1 giờ sau khi Apple cắt giảm doanh thu quý 1 năm TC. CEO Apple, Tim Cook cho biết họ bất ngờ về mức độ chậm lại ở khu vực Đại Trung Quốc.
Điều này làm sụt giảm thêm niềm tin vốn đã yếu ớt trong tuần khi các chỉ số sản xuất ở các nền kinh tế lớn nhất thế giới đều chao đảo. Chỉ số của Trung Quốc báo hiệu việc thu hẹp sản xuất lần đầu tiên trong hơn 2 năm. Tăng trưởng nhà máy ở khu vực euro giảm xuống mức thấp nhất trong gần 3 năm.
Mặc dù hỗn loạn thị trường vào ngày thứ Năm diễn ra bất ngờ, thực tế đồng yen mạnh lên không nằm ngoài dự kiến. Với việc Mỹ và Trung Quốc tham gia chiến tranh thương mại và cổ phiếu lao dốc, đồng yen Nhật có thể đã sẵn sàng để lặp lại các mức tăng mạnh của năm trước.
“Đồng yen đang bị định giá thấp quá mức và giờ chúng ta đang thấy đồng tiền này trỗi dậy, phần lớn là do tâm lý ngại rủi ro gia tăng,” theo Peter Kinsella, trưởng chiến lược tiền tệ toàn cầu tại Union Bancaire Privee, Geneva. “Tôi dự kiến đồng yen sẽ tiếp tục tăng. 102 là mức hoàn toàn khả thi.”
Thu Hằng - Theo bloomberg