Chuyển động thế giới 14/04/2023

Tuần này, thế giới lại tiếp tục đón những tín hiệu về kinh tế toàn cầu, những cuộc đình công căng thẳng. bên cạnh đó là cảnh báo về nguy cơ chiến tranh lạnh mới từ IMF.

Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã cảnh báo các nhà hoạch định chính sách về nguy cơ xảy ra một cuộc Chiến tranh Lạnh mới khi các nước nỗ lực bảo vệ các chuỗi cung ứng công nghiệp trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị đang gia tăng. Phát biểu họp báo trong khuôn khổ Hội nghị thường niên mùa Xuân của IMF và Ngân hàng Thế giới (WB) đang diễn ra tại thủ đô Washington (Mỹ), Tổng Giám đốc IMF đã kêu gọi các nhà hoạch địch chính sách không để việc bảo vệ an ninh nguồn cung dẫn tới một cuộc chiến tranh Lạnh mới. Tổng giám đốc IMF cho rằng, an ninh nguồn cung và sự hoạt động hiệu quả của chuỗi cung ứng toàn cầu đang có một vị thế mới, được ưu tiên hơn trong các cuộc thảo luận về kinh tế. Tuy nhiên, không nên để điều này đi quá xa và gây ảnh hưởng tới dòng thương mại toàn cầu. Hồi đầu tháng này, IMF cảnh báo rằng những căng thẳng địa chính trị đang gia tăng và tình trạng bấp bênh của nền kinh tế toàn cầu có thể làm gia tăng các nguy cơ đối với sự ổn định tài chính và có khả năng làm giảm sản lượng kinh tế toàn cầu từ 0,2 tới 7%.

Trong khi đó, với những tiềm năng to lớn về tài nguyên thiên nhiên, nguồn nhân lực và mạng lưới thị trường, trong năm 2023, Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) sẽ là tâm điểm tăng trưởng của cả khu vực và toàn cầu. Đây là nhận định được Thứ trưởng Thương mại Indonesia Jerry Sambuaga đưa ra. Vai trò quan trọng này không thể tách rời tiềm lực kinh tế, cả trên góc độ sản xuất lẫn tiềm năng thị trường. ASEAN sẽ là tâm điểm tiếp tục phát triển với những tiềm năng to lớn về tài nguyên thiên nhiên, nguồn nhân lực và mạng lưới thị trường. Thứ trưởng Jerry Sambuaga nhấn mạnh, tài nguyên thiên nhiên, con người và thị trường lớn này cần được hỗ trợ bởi việc làm chủ công nghệ. Nếu đạt được điều này, các nước ASEAN không chỉ trở thành tác nhân hỗ trợ mà còn là tác nhân chính đối với tăng trưởng kinh tế thế giới. Quan chức này cũng cho biết, ASEAN sở hữu nhiều tài nguyên khoáng sản quan trọng như nickel, thiếc, zircon, cadmium - thành phần chính của các công nghệ tương lai, đồng thời có thế mạnh về các nguồn năng lượng gió, Mặt trời và nhiên liệu sinh học. Đây là những tài nguyên mà ASEAN có thể sử dụng khi thương lượng chuyển giao công nghệ.

Châu Âu tiếp tục siết chặt kiểm soát ChatGPT. Vừa qua. Cơ quan Bảo vệ dữ liệu châu Âu đã thành lập một lực lượng đặc nhiệm để giúp các quốc gia ứng phó với ChatGPT - ứng dụng chatbot của công ty Open AI. Cơ quan Bảo vệ dữ liệu châu Âu nêu rõ, các nước thành viên đã thảo luận hành động thực thi pháp luật gần đây của cơ quan bảo vệ dữ liệu Italy đối với công ty OpenAI về dịch vụ ChatGPT, và quyết định khởi động một lực lượng đặc nhiệm nhằm thúc đẩy hợp tác và trao đổi thông tin về các hành động thực thi pháp luật có thể áp dụng. Các nước thành viên đang hy vọng phối hợp với nhau đưa ra chính sách chung về ChatGPT, song việc này sẽ cần nhiều thời gian. Vấn đề trên đã được đưa vào chương trình làm việc của Cơ quan Bảo vệ dữ liệu châu Âu sau đề nghị của Tây Ban Nha hồi đầu tuần.

Ngày 14/4, Hãng thông tấn trung ương Triều Tiên (KCNA) đưa tin quân đội nước này đã phóng một tên lửa đạn đạo xuyên lục địa (ICBM) loại mới một ngày trước đó. Đây là lần đầu tiên Triều Tiên phóng tên lửa sử dụng nhiên liệu rắn, thay vì các loại tên lửa dùng nhiên liệu lỏng như trước đây. Theo KCNA, tên lửa được phóng trong ngày 13/4 là tên lửa đạn đạo xuyên lục địa “Hwasong-18” sử dụng nhiên liệu rắn. Mục đích của vụ phóng thử này là nhằm xác nhận hoạt động của động cơ sử dụng nhiên liệu rắn, công nghệ tách tầng và các hệ thống điều khiển chức năng đồng thời đánh giá tính khả thi của hệ thống vũ khí chiến lược mới. Cũng theo KCNA, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã thị sát tại chỗ vụ phóng thử. KCNA cũng khẳng định "vụ phóng thử không có bất kỳ tác động tiêu cực nào đối với an toàn của các nước láng giềng và đã được phóng an toàn trên biển”. Theo giới chức Triều Tiên, qua vụ phóng thử, toàn bộ những tính năng ưu việt nhất của hệ thống vũ khí chiến lược mới đã đạt được một cách chính xác theo thiết kế và có thể khẳng định rằng ICBM loại mới này sẽ là một phương tiện tấn công chiến lược mạnh với hiệu quả cao hơn.

Hoa Nguyễn