Cuộc chiến chống lạm phát của Fed chưa thấy hồi kết

Sự giảm tốc của tỷ lệ lạm phát tại Mỹ có thể mở ra cơ hội cho Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) kiềm chế tốc độ tăng lãi suất trong thời gian tới. Tuy nhiên, các nhà hoạch định chính sách ngân hàng này cho rằng Fed sẽ tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ cho đến khi không còn sức ép lạm phát.

Một báo cáo của Bộ Lao động Mỹ cho thấy Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng Bảy không tăng so với tháng Sáu nhờ giá xăng giảm, dấu hiệu đầu tiên giúp người Mỹ được giải tỏa sau thời gian chứng kiến lạm phát leo thang chóng mặt trong hai năm qua.

Chủ tịch chi nhánh Fed tại Minneapolis Neel Kashkari cho rằng Fed sẽ cần tăng lãi suất lên 3,9% vào cuối năm và lên 4,4% vào cuối năm 2023 để kiềm chế lạm phát. Trong khi đó, Chủ tịch chi nhánh Fed tại Chicago Charles Evans dự kiến Fed có thể sẽ nâng lãi suất lên 3,25-3,5% trong năm nay và lên 3,75-4% vào cuối năm tới. Hiện lãi suất đang ở trong khoảng 2,25-2,5%.

CPI tại Mỹ trong tháng Bảy đã tăng 8,5% so với một năm trước đó. Mặc dù số liệu này ghi dấu sự sụt giảm so với mức 9,1% của tháng Sáu, nhưng vẫn là mức cao nhất kể từ những năm 1970 và đầu những năm 1980. Giá thực phẩm trong tháng Bảy đã tăng 11% so với năm trước, đè nặng lên các gia đình có thu nhập thấp.

Theo nhà kinh tế Karim Basta thuộc công ty cung cấp dịch vụ tư vấn đầu tư III Capital Management, có trụ sở tại Mỹ, Fed cần thêm nhiều bằng chứng về việc lạm phát chậm lại, song số liệu CPI trong tháng Bảy là một khởi đầu tích cực.

Dự kiến, số liệu về lạm phát tháng Tám sẽ được công bố vào ngày 13/9, một tuần trước khi Fed nhóm họp. Một số nhà quan sát nhận định cuộc chiến chống lạm phát của Fed vẫn chưa nhìn thấy hồi kết.

Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp đạt mức cao mới

Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu ở Mỹ trong tuần trước đã tăng lên 262.000 đơn, chạm mức cao mới kể từ tháng 11/2021 và cho thấy thị trường lao động nước này có thể đang hạ nhiệt. Theo báo cáo do Cục Thống kê Lao động (BLS) thuộc Bộ Lao động Mỹ công bố ngày 11/8, trong tuần kết thúc vào ngày 6/8, số người Mỹ nộp đơn xin trợ cấp thất nghiệp đã tăng 14.000 người. Con số này đảo ngược so với mức giảm 248.000 người (số liệu đã qua sửa đổi) của tuần trước đó.

Báo cáo cũng cho thấy, mức trung bình động trong bốn tuần của số đơn xin trợ cấp thất nghiệp ban đầu, một phương pháp tính toán để khắc phục những biến động về dữ liệu, đã tăng 4.500 đơn lên 252.000 đơn.

Trước đó, tổng số đơn xin trợ cấp đã rơi xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ là 166.000 đơn trong tuần kết thúc vào ngày 19/3. Nhưng vào những tháng gần đây, các số liệu đang có xu hướng tăng lên trong bối cảnh lạm phát phi mã và Cục Dự trữ Liên bang (Fed) tăng mạnh lãi suất để kiềm chế giá cả.

Cũng theo số liệu thống kê mới nhất, số người tiếp tục nhận trợ cấp thất nghiệp thông thường của nhà nước (thường có độ trễ khoảng một tuần) đã tăng 8.000 người lên 1,4 triệu người trong tuần kết thúc vào ngày 30/7.

Tổng số người xin nhận hỗ trợ trong tất cả các chương trình từ cấp tiểu bang đến liên bang trong tuần kết thúc vào ngày 23/7 cũng tăng 9.206 người lên 1,48 triệu người.

Tỷ lệ thất nghiệp cũng giảm xuống mức thấp ghi nhận trước đại dịch là 3,5%, báo hiệu một thị trường lao động vẫn tăng trưởng mạnh mẽ.

Nhưng khi Fed đẩy mạnh cuộc chiến chống lại lạm phát tăng vọt, thị trường việc làm của Mỹ có thể sắp phát triển theo chiều hướng tồi tệ hơn. Chủ tịch Fed Jerome Powell gần đây từng cho biết quá trình giảm lạm phát có thể sẽ dẫn đến một giai đoạn tăng trưởng kinh tế thấp hơn cùng việc một số điều kiện của thị trường lao động yếu đi.

Đáng chú ý, trong tuần qua, việc thông qua dự luật giảm lạm phát trị giá 430 tỉ USD được coi là một thắng lợi quan trọng của Tổng thống Biden trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới.

Sau cuộc tranh luận kéo dài 27 giờ cùng với nỗ lực gây khó dễ của đảng Cộng hòa, cuối cùng dự luật này đã được Thượng viện Mỹ thông qua với số phiếu sít sao là 51 phiếu thuận - 50 phiếu chống. Đảng Dân chủ cho rằng vì các biện pháp trong dự luật sẽ giảm thâm hụt liên bang theo thời gian và về lâu dài có thể tiết kiệm chi phí và thu lợi, do đó sẽ giúp giảm lạm phát . Còn đảng Cộng hòa cho rằng dự luật sẽ không giải quyết được lạm phát, làm mất việc làm và làm suy yếu tăng trưởng khi kinh tế đang có nguy cơ rơi vào suy thoái. Trong kế hoạch trên, Mỹ sẽ dành 370 tỷ USD cho các dự án năng lượng sạch và các sáng kiến khí hậu nhằm giảm 40% lượng phát thải khí nhà kính vào năm 2030.

Hoa Nguyễn