Chuyển động thế giới 01/12/2023

Isarel và Hamas tiếp tục gia hạn lệnh ngừng bắn là tia sáng cho tình hình căng thẳng tại Trung Đông. Bên cạnh đó, thông tin về kinh tế, suy thoái, làn sóng di cư, cũng thu hút sự chú ý của giới truyền thông.

Mới đây, Ngoại trưởng Mỹ Anthony Blinken đã có cuộc hội đàm với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Người đứng đầu ngành ngoại giao Mỹ đã nhấn mạnh việc cần phải bảo vệ dân thường ở Dải Gaza trong tình hình chiến sự.

Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, tại cuộc gặp, Ngoại trưởng Blinken hối thúc "Israel thực hiện mọi biện pháp có thể để tránh gây tổn hại cho dân thường". Ngoài ra, Ngoại trưởng Blinken còn nhấn mạnh Israel cần buộc những kẻ cực đoan Do Thái chịu trách nhiệm vì hành vi bạo lực nhằm vào người Palestine. Về phần mình, Thủ tướng Netanyahu tái khẳng định Israel sẽ tiếp tục các chiến dịch quân sự cho tới khi đạt được các mục tiêu của nước này.   

Trong một diễn biến khác, Israel thông báo có thêm 2 con tin là phụ nữ Israel đã được trao trả cho Hội chữ thập đỏ ở thành phố Gaza. Nhiều người khác dự kiến sẽ tiếp tục được trả tự do theo thỏa thuận giữa Israel và Hamas về kéo dài lệnh ngừng bắn và trao đổi con tin đến ngày 1/12. Hiện các nhà đàm phán của Ai Cập và Qatar đang nỗ lực thúc đẩy gia hạn thêm 2 ngày đối với thỏa thuận ngừng bắn này.

Ngày 30/11, Nga tuyên bố sẽ gia hạn việc cắt giảm sản lượng khai thác dầu tự nguyện 500.000 thùng/ngày cho tới cuối quý I của năm 2024.

Trong một tuyên bố đưa ra sau cuộc họp cấp bộ trưởng Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ và các đối tác OPEC+, Phó Thủ tướng Nga khẳng định việc cắt giảm nhằm duy trì sự ổn định và cân bằng trên thị trường dầu mỏ. Nga sẽ cắt giảm nguồn cung dầu khoảng 300.000 thùng/ngày và các sản phẩm dầu tinh chế 200.000 thùng/ngày dựa trên các mức chuẩn đã đưa ra từ tháng 5 đến tháng 6 năm nay. Trước đó, Nga tuyên bố đặt mục tiêu giảm sản lượng khai thác dầu tự nguyện đến cuối năm nay.

Ngày 30/11, tại Dubai, Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 28 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP28) đã chính thức khởi động quỹ bồi thường cho các quốc gia dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu.

Được nhất trí trong một thỏa thuận mang tính bước ngoặt tại hội nghị COP27 ở Sharm el-Sheikh hồi năm ngoái, quỹ trên đã chính thức được khởi động trong ngày họp đầu tiên của hội nghị COP28 ở Dubai sau các cuộc đàm phán căng thẳng về các cơ chế của quỹ. Theo thỏa thuận, quỹ sẽ tạm thời được đặt tại Ngân hàng Thế giới (WB).

Chủ tịch COP28, ông Sultan al-Jaber cho biết đây là lần đầu tiên một quyết định được thông qua ngay trong ngày họp đầu tiên của hội nghị COP và với tốc độ nhanh chưa từng thấy, mang tính lịch sử. Ông khẳng định đây là bằng chứng cho thấy các nước có thể thực hiện cam kết. 

Chủ tịch COP28 thông báo UAE cam kết góp 100 triệu USD cho quỹ trên. Một số nước như Đức, Mỹ, Anh, Nhật Bản cũng đã cam kết góp quỹ với tổng trị giá lên tới hơn 260 triệu USD.  Với chủ đề "Gắn kết - hành động - hiệu quả", hội nghị COP28 đã khai mạc ngày 30/11 và dự kiến kéo dài đến ngày 12/12.

Bộ trưởng Tài chính Đức đã giả định mức thâm hụt trong ngân sách năm 2024 vào khoảng 17 tỷ euro để so sánh với tổng ngân sách liên bang là 450 tỷ euro. Quy mô thâm hụt sẽ quyết định liệu chính phủ Đức có thể bù đắp bằng việc siết chặt chi tiêu hay tạm ngừng chính sách "phanh nợ".

Kinh tế Đức hiện đối mặt khủng hoảng ngân sách khá nghiêm trọng sau khi Tòa án Tối cao nước này ra phán quyết rằng chính phủ Thủ tướng Olaf Scholz đã vi phạm quy định nợ công khi chuyển gần 60 tỷ euro, vốn dành cho hoạt động khắc phục hậu quả dịch COVID-19 nhwung chưa sử dụng sang quỹ chống biến đổi khí hậu. Quyết định này đang làm đảo lộn kế hoạch chi tiêu của chính phủ Đức cho tài khóa 2024.

HIện liên minh cầm quyền tại Đức đang tìm kiếm biện pháp ban hành tuyên bố “tình trạng khẩn cấp đặc biệt”, tạo cơ sở pháp lý để đình chỉ chính sách “phanh nợ” và có thể vay 40 tỷ euro bù đắp “lỗ hổng” 60 tỷ euro. Nếu thành công, đây sẽ là năm thứ 4 liên tiếp chính phủ Đức hoãn thực thi chính sách trần nợ công.

Sáng nay, Nhật Bản đã đề nghị Mỹ xác nhận sự an toàn của máy bay Osprey và đình chỉ các chuyến bay của dòng máy bay này. Động thái được đưa ra sau vụ tai nạn trước đó một ngày của máy bay Osprey ở ngoài khơi bờ biển Nhật Bản khiến ít nhất một người thiệt mạng.

Trong một tuyên bố, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Minoru Kihara cho biết sau khi nhận được thông tin về vụ tai nạn máy bay Osprey, lực lượng chức năng nước này đã nhanh chóng triển khai hoạt động cứu nạn. Nhật Bản cũng sẽ tạm thời đình chỉ các chuyến bay Osprey và đề nghị phía Mỹ có hành động tương tự để rà soát tính an toàn đối với loại phương tiện bay chuyên dụng này. Hiện Nhật Bản có máy bay Osprey V-22 trong phiên chế lực lượng phòng vệ của mình.

Theo thông tin trước đó, một máy bay Osprey của quân đội Mỹ đóng tại Nhật Bản đã gặp nạn chiều qua khi đang thực hiện hành trình từ căn cứ quân sự Iwakuni ở tỉnh Yamaguchi đến căn cứ Kadena ở phía Nam tỉnh Okinawa.

Hoa Nguyễn