Chuyển động thế giới 03/10/2022

Tuần này, thị trường lại tập trung vào những thông tin mới nhất của chuyển động thế giới với những tin tức đáng chú ý:

Đầu tiên là thông tin về vấn đề tăng lãi xuất của FED trong thời gian qua. Với phạm vi lãi suất mục tiêu của Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) hiện ở mức 3 - 3,25% và chỉ còn một vài lần tăng nữa là lãi suất sẽ đạt đến mức cao nhất dự kiến, các quan chức FED đang bắt đầu "chia rẽ" bởi các quan điểm khác nhau về tốc độ tăng lãi suất khi họ cân bằng giữa lạm phát nóng và căng thẳng gia tăng trên thị trường tài chính. Những người ủng hộ như Chủ tịch FED chi nhánh Cleveland, bà Loretta Mester cho rằng FED cần tiếp tục tăng lãi suất nhanh chóng để giành chiến thắng trong cuộc chiến chống lạm phát ngay cả khi nền kinh tế có thể rơi vào suy thoái.  Theo bà Mester, tại thời điểm lạm phát quá cao, và xu hướng của lạm phát là khó dự báo, thì việc tăng nhanh quá mức sẽ tốt hơn là tăng chậm quá mức. Bà nói thêm, các nhà hoạch định chính sách nên hành động tích cực hơn vì hành động tích cực và mang tính "phủ đầu" có thể ngăn chặn hậu quả trong trường hợp kịch bản xấu nhất thực sự xảy ra. Còn Phó Chủ tịch FED, bà Lael Brainard, thì đưa ra đánh giá "nhẹ nhàng" hơn một chút trong khi tiếp tục nhấn mạnh sự cần thiết phải thắt chặt chính sách tiền tệ. Tuy nhiên, bà cũng bày tỏ sự thận trọng về tốc độ tăng lãi suất, trong khi thảo luận về một số khía cạnh mà chu kỳ tăng lãi suất toàn cầu có thể ảnh hưởng đến nền kinh tế Mỹ. Lập trường khác biệt của các quan chức FED đã xuất hiện trong dự báo của họ, được công bố vào ngày 21/9 cho thấy 8 quan chức ước tính lãi suất sẽ tăng lên 4-4,25% trong năm nay, trong khi 9 người khác dự kiến lãi suất sẽ lên đến 4,25-4,5%.

Liên quan đến vấn đề cắt giảm sản lượng dầu của OPEC+. Theo hãng tin Reuters, Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ và các nước đối tác dự kiến sẽ xem xét cắt giảm mạnh sản lượng dầu ở mức hơn 1 triệu thùng/ngày tại cuộc họp vào ngày 5/10 tới. Hãng tin Reuters dẫn các nguồn thạo tin cho biết mức cắt giảm này chạm cận trên của khung dự báo cắt giảm từ 500.000 đến 1 triệu thùng dầu/ngày đưa ra hồi tuần trước. Điều này phản ánh lo ngại của các nước trong OPEC+ về nguy cơ suy thoái toàn cầu sẽ dẫn đến việc thu hẹp nhu cầu về dầu mỏ. Hiện giá dầu mỏ đang được giao dịch quanh ngưỡng 80 USD/thùng, thấp hơn nhiều so với mức đỉnh thiết lập hồi tháng 3 năm nay là gần 140 USD/thùng khi mới nổ ra cuộc xung đột tại Ukraine. Trước đó khi dịch COVID-19 lây lan mạnh trên toàn cầu trong năm 2020, OPEC+ cũng đã quyết định cắt giảm mạnh sản lượng khai thác khiến giá “vàng đen” lao dốc.

            Về vấn đề bảo vệ kế hoạch thúc đẩy kinh tế nước Anh, hôm nay Thủ tướng Anh Liz Truss đã lên tiếng bảo vệ kế hoạch thúc đẩy kinh tế mà chính quyền mới của bà đưa ra là đúng đắn, đồng thời cam kết sẽ đưa nền kinh tế phát triển trở lại. Tuyên bố của Thủ tướng Anh được đưa ra trong bối cảnh có nhiều ý kiến chỉ trích kế hoạch, trong khi thị trường phản ứng tiêu cực sau khi quyết định này được đưa ra. Thủ tướng Liz Truss cho biết London có kế hoạch rõ ràng để đối phó với cuộc khủng hoảng năng lượng và lạm phát hiện nay, đồng thời nhấn mạnh rằng bà đang tập trung vào việc thúc đẩy tăng trưởng. Tuy nhiên, nữ Thủ tướng Anh không phủ nhận rằng kế hoạch ngân sách mới sẽ buộc chính phủ cắt giảm chi tiêu cho các dịch vụ công, điều mà đảng Bảo thủ lo ngại sẽ không được lòng cử tri trước cuộc bầu cử quốc gia tiếp theo diễn ra vào năm 2024. Sau khi nhậm chức 2 tuần, chính phủ của Thủ tướng Liz Truss đã công bố kế hoạch thúc đẩy kinh tế, theo đó London sẽ phải vay thêm 72 tỷ bảng Anh (tương đương 77,7 tỷ USD) chỉ trong 6 tháng tới để thực hiện các nội dung trong kế hoạch này. Quy mô của kế hoạch này đã khiến thị trường tài chính Anh "chao đảo", đồng bảng Anh giảm xuống mức thấp chưa từng thấy so với đồng USD. Trong khi đó, một số thành viên trong đảng Bảo thủ của Thủ tướng Truss cho rằng kế hoạch này mang lại nhiều lợi ích hơn cho người giàu hơn là cải thiện cho cuộc sống của những người dễ bị tổn thương.

Còn tại Nhật Bản, Kinh tế nước này đang trong trạng thái u ám do chi phí nguyên vật liệu tăng cao. Trong quý III vừa qua, tâm lý của nhà sản xuất tại Nhật Bản đã trở nên tồi tệ khi lạm phát doanh nghiệp ở mức cao kỷ lục, trong bối cảnh chi phí nguyên liệu tăng cao dai dẳng đang phủ bóng đen lên triển vọng kinh tế quốc gia Đông Bắc Á. Theo khảo sát của Ngân hàng trung ương Nhật Bản, chỉ số niềm tin của các nhà sản xuất lớn ở nước này đã giảm quý thứ 3 liên tiếp. Dù kế hoạch chi tiêu của các doanh nghiệp trong tài khoá hiện tại vẫn mạnh nhờ vào sự thúc đẩy xuất khẩu do đồng yen yếu, song những lo ngại về tình trạng suy giảm toàn cầu khiến triển vọng của nền kinh tế phụ thuộc lớn vào xuất khẩu trở nên u ám dù mới khởi sắc sau dịch COVID-19. Theo chuyên gia kinh tế Nhật Bản, tâm lý của các nhà sản xuất lớn đang yếu bất ngờ, khi tăng trưởng toàn cầu chậm đã khiến giá nguyên vật liệu gia tăng, dù giá hàng hóa nói chung lại giảm. Nếu kinh tế toàn cầu tiếp tục suy giảm, tâm lý ở những lĩnh vực khác sẽ trở nên bi quan. Những ngày qua, chứng khoán châu Á đã đi xuống do những lo ngại về khả năng suy thoái toàn cầu. Trong phiên giao dịch sáng nay, chỉ số Nikkei 225 khi mở phiên đã giảm 0,89%, xuống còn 25.705,91 điểm.

Đỗ Hiền