Chuyển động thế giới 05/01

Những ngày đầu năm mới vừa qua, những trận động đất đã làm rung chuyển Nhật Bản. Trong khi đó, căng thẳng tại Trung Đông có phần leo thang sau vụ ném bom đẫm máu tại Iran khiến hàng trăm người thương vong.

Trong bối cảnh thời tiết xấu và đường xá bị hư hỏng nặng, lực lượng cứu hộ Nhật Bản trong ngày 5/1 vẫn đang nỗ lực tìm kiếm 222 nạn nhân còn mất tích, trong đó có 121 người ở thành phố Wajima và 82 người ở thành phố Suzu.

Mưa, tuyết và nhiệt độ được dự báo đang xuống thấp trong những ngày tới, tuy nhiên, tại tỉnh Ishikawa vẫn còn khoảng 30.000 hộ gia đình không có điện, 89.800 ngôi nhà ở tỉnh này và hai tỉnh lân cận bị mất nước. Bộ Tài chính Nhật Bản cho biết sẽ giải ngân 4,74 tỷ yên (khoảng 32,7 triệu USD) từ ngân sách quốc gia để hỗ trợ những người bị ảnh hưởng.

Trong khi đó, cùng ngày, Mỹ cho biết đang chuẩn bị hỗ trợ hậu cần quân sự và hàng cứu trợ nhân đạo tới các vùng bị ảnh hưởng tại Nhật Bản. Theo đại sứ Mỹ tại Nhật Bản, Washington sẽ cung cấp gói viện trợ trị giá 100.000 USD, bao gồm chăn màn, nước sạch và vật tư y tế. Chính phủ hai nước cũng đang phối hợp để  huy động sự giúp đỡ từ lực lượng binh sỹ Mỹ đang đồn trú tại Nhật Bản, vốn có khoảng 54.000 quân nhân.

Quân đội Hàn Quốc cho biết, Triều Tiên sáng nay ngày 5/1 vừa bắn hơn 200 quả đạn pháo ra vùng biển ngoài khơi bờ biển phía Tây của nước này. Phía Hàn Quốc chưa ghi nhận thiệt hại sau các vụ phóng này.

Hội đồng tham mưu trưởng liên quân (JCS) cho biết đã phát hiện các loạt đạn pháo  từ hướng mũi Jangsan, phía Bắc đảo cực Bắc Baengnyeong của Hàn Quốc và mũi Deungsan, phía Bắc của đảo biên giới Yeonpyeong ở Tây Hàn Quốc, từ khoảng 9h -11h sáng cùng ngày (giờ địa phương). Theo lực lượng trên, các loạt đạn pháo đã rơi xuống vùng đệm phía Bắc của Đường giới hạn phía Bắc, đường ranh giới trên biển thực tế giữa 2 miền Triều Tiên. Hiện chưa có báo cáo về thiệt hại đối với Hàn Quốc.

Trong khi đó, giới chức Hàn Quốc đã yêu cầu người dân ở đảo biên giới Yeonpyeong sơ tán tới nơi trú ẩn an toàn. Yêu cầu sơ tán được đưa ra vào 12h02, giờ địa phương (khoảng 10h sáng 5/1, giờ Việt Nam) và lặp lại vào lúc 12h30. Một quan chức địa phương cho biết chính quyền đảo Yeonpyeong đã yêu cầu người dân tìm nơi trú ẩn an toàn do phát sinh tình huống căng thẳng tại khu vực.

Vụ phóng đạn pháo diễn ra 1 ngày sau khi Lục quân Hàn Quốc thông báo nước này và Mỹ đã tiến hành tập trận bắn đạn thật gần biên giới với Triều Tiên nhằm tăng cường khả năng sẵn sàng chiến đấu chung. Trong tuần này, quân đội Hàn Quốc cũng tiến hành một loạt cuộc tập trận bắn đạn thật và các cuộc diễn tập khác. Triều Tiên đã phản đối các cuộc tập trận trên.

Theo số liệu của nhóm vận động hành lang ngành công nghiệp ô tô FCAI, doanh số bán xe điện ở Australia đã tăng hơn gấp đôi với hơn 87.200 xe được bán ra trong năm 2023, chiếm 7,2% thị trường, tăng so với mức 3,1% doanh số bán năm 2022.

Xe điện, xe lai (hybrid) và xe lai sạc điện chiếm tổng doanh số gần 200.000 chiếc, chiếm 16,2% thị trường. Thị phần xe hybrid cũng tăng từ 7,6% lên 8,1% trên thị trường trong năm 2023, song mức tăng này chậm hơn nhiều. Dựa trên sự tăng trưởng mạnh mẽ về doanh số bán xe điện, Hội đồng xe điện (EVC) cho rằng những con số bán xe điện rất hứa hẹn và hy vọng ​​doanh số bán xe điện sẽ tăng gấp đôi trong năm 2024.

Trong lĩnh vực xe điện, Australia khởi động sau nhiều nước trên thế giới, nhưng hiện quốc gia châu Đại Dương này đang nhanh chóng bắt kịp xu thế. Austraslia hy vọng sẽ tiếp tục chứng kiến ​​doanh số bán xe điện tăng trưởng mạnh trong năm 2024, vượt qua cả xe hybrid.

Sáng 5/1, giới chức Bộ Giao thông vận tải Indonesia cho biết ít nhất 3 người đã thiệt mạng trong vụ va chạm giữa hai tàu hỏa chở khách ở Tây Java. Bộ Giao thông vận tải Indonesia xác nhận 2 trong số các nạn nhân là lái tàu. Những hành khách còn lại trên hai đoàn tàu gặp nạn đã được đưa ra ngoài an toàn. 

Đoạn video đăng tải trên truyền thông Indonesia cho thấy một số toa tàu đã trật bánh hoàn toàn khỏi đường ray trong khi nhiều người đang hỗ trợ các hành khách. Cảnh sát cho biết xe cứu thương đã có mặt tại hiện trường để đưa những người bị thương đi cấp cứu. Nhà chức trách đang điều tra nguyên nhân vụ tai nạn.

Italy - nước chủ tịch Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) Italy mới đây đã nêu các ưu tiên trong nhiệm kỳ chủ tịch G7. Theo đó, Hội nghị thượng đỉnh G7 và các hội nghị liên quan sẽ tập trung thảo luận việc hỗ trợ phát triển ở châu Phi và những rủi ro tiềm ẩn từ công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo Thủ tướng Italy Giorgia Meloni, nước này sẽ tổ chức các cuộc họp cấp bộ trưởng xuyên suốt năm 2024 và Hội nghị thượng đỉnh G7 dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 6. Nhà lãnh đạo Italy cũng muốn tổ chức một phiên họp đặc biệt của G7 vào trước tháng 6, tập trung thảo luận về những vấn đề liên quan đến trí tuệ nhân tạo cũng như tác động của trí tuệ nhân tạo đối với thị trường lao động. Ngoài ra, Thủ tướng Italy cho rằng việc hỗ trợ sự phát triển ở khu vực châu Phi cũng sẽ là một chủ đề trọng tâm của G7 năm nay để góp phần ngăn chặn làn sóng người di cư đến châu Âu.

Hoa Nguyễn