Chuyển động thế giới 07/08/2023

Thị trường thế giới tiếp tục bị chi phối tới những thông tin liên quan tới căng thẳng tại Niger, hoạt động xả thải của Nhật và những hình thái thời tiết cực đoan ở nhiều nơi.

Ngày 6/8, chính quyền quân sự Niger đã thông báo đóng cửa không phận quốc gia Tây Phi này, đồng thời cảnh báo bất kỳ nỗ lực nào nhằm xâm phạm không phận nước này sẽ gặp phải “sự đáp trả mạnh mẽ và ngay lập tức”. Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh thời hạn chót ngày 7/8 mà Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đặt ra để giới lãnh đạo quân sự Niger trao trả quyền lực đã trôi qua.

Do phải đối mặt với mối đe dọa về sự can thiệp, không phận của Niger sẽ đóng cửa kể từ ngày 6/8 với mọi máy bay cho đến khi có thông báo mới. Tuyên bố cũng khẳng định mọi nỗ lực vi phạm không phận của Niger sẽ đối mặt với sự đáp trả mạnh mẽ ngay lập tức.

Trong một thông báo riêng, Hội đồng Bảo vệ Tổ quốc - lực lượng đang nắm quyền lãnh đạo Niger, cho biết đã hai quốc gia ở Trung Phi đã có các động thái triển khai quân sự để chuẩn bị cho việc can thiệp vào Niger.

Những động thái trên được đưa ra sau khi các lãnh đạo ECOWAS hồi tuần trước đã phát tối hậu thư với giới tướng lĩnh đảo chính ở Niger có 1 tuần để trao trả quyền lực và khôi phục dân chủ vào 6 giờ sáng ngày 7/8 theo giờ Việt Nam. Nigeria, nước láng giềng của Niger, đã kêu gọi ECOWAS tìm kiếm một giải pháp ngoại giao cho tình hình hiện nay.

Truyền thông Nhật Bản mới đây đưa tin chính phủ nước này đang điều chỉnh thời gian để bắt đầu xả nước thải nhiễm xạ từ Nhà máy điện hạt nhân Fukushima ra biển sớm nhất vào cuối tháng này. Cụ thể, kế hoạch xả nước thải nên bắt đầu trước ngày 1/9, khi hoạt động khai thác hải sản ở ngoài khơi tỉnh Fukushima bắt đầu.

Đây là lần đầu tiên truyền thông Nhật Bản đưa tin chi tiết về thời điểm bắt đầu xả nước nhiễm xạ từ Nhà máy điện hạt nhân Fukushima. Theo đó, thời điểm chính xác của kế hoạch xả nước thải sẽ được Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida quyết định sau khi trở về nước vào ngày 20/8 sau hội nghị thượng đỉnh 3 bên Hàn-Mỹ-Nhật tại Mỹ.

Trong khi đó, báo chí Hàn Quốc nhận định làn sóng chỉ trích chính phủ Tổng thống Yoon Seok Yeol có thể tăng mạnh và tác động tiêu cực đến kết quả cuộc bầu cử quốc hội vào năm sau nếu Seoul không trấn an người dân về mức độ an toàn của hoạt động xả thải ở Nhật Bản.

Một quan chức cấp cao Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) mới đây cho biết có thể sẽ cần tăng thêm lãi suất để làm giảm lạm phát hơn nữa. Phát biểu này được đưa ra ngay sau khi các nhà hoạch định chính sách của Fed nâng lãi suất lên mức cao nhất kể từ năm 2001.

Thống đốc Fed Michelle Bowman cho biết, bà ủng hộ quyết định của Ủy ban Thị trường mở liên bang (FOMC), cơ quan hoạch định chính sách của Fed, về việc tăng lãi suất vào tháng 7 vừa qua, do "số liệu kinh tế mạnh và lạm phát vẫn tăng". Bà cũng cho rằng việc tăng lãi suất bổ sung có thể sẽ cần thiết để đưa lạm phát giảm xuống mức mục tiêu 2%.

Nắng nóng, cháy rừng vẫn bủa vây nhiều quốc gia trên thế giới. Mới đây, lực lượng cứu hỏa Bồ Đào Nha đã kiểm soát được vụ cháy rừng nghiêm trọng ở khu vực Castelo Branco, miền Trung nước này, sau khi đám cháy thiêu rụi 7.000 hecta rừng và đe dọa nhiều ngôi nhà. Hơn 1.100 lính cứu hỏa cùng với 14 máy bay chở nước đã được huy động để tham gia dập tắt đám cháy.

Nhiều ngôi nhà thoát khỏi “giặc lửa” khi lực lượng cứu hỏa kịp thời can thiệp và khống chế được đám cháy. Hiện lực lượng chức năng đang nỗ lực kiểm soát tình hình nhằm ngăn chặn nguy cơ đám cháy bùng phát trở lại, trong bối cảnh nhiệt độ khu vực này đang tiếp tục tăng lên tới 40 độ C trong ngày 6/8, cao hơn 2 độ C so với hôm trước.

Trong khi đó, thủ đô Bắc Kinh của Trung Quốc vừa chứng kiến trận mưa lớn nhất trong vòng 140 năm qua, với những ảnh hưởng nặng nề do lũ lụt trên diện rộng. Cuối tuần này, các nỗ lực cứu hộ và cứu trợ đã được tiến hành khẩn trương trên quy mô lớn nhằm khắc phục hậu quả thiên tai.

Saudi Arabia ngày 6/8 thông báo thêm công dân của 8 nước đủ điều kiện để xin cấp thị thực điện tử dành cho khách du lịch vào nước này. Thị thực điện tử sẽ được cấp cho công dân của 8 nước là Albania, Azerbaijan, Gruzia, Kyrgyzstan, Maldives, South Africa, Tajikistan, và Uzbekistan cho mục đích giải trí, kinh doanh và tôn giáo (chỉ dành cho cuộc hành hương Umrah), đưa tổng số quốc gia được cấp lên 57.

Thị thực điện tử dành cho du khách có thời hạn cả năm, cho phép lưu trú đến 90 ngày. Sau khi triển khai chương trình thị thực điện tử vào năm 2019, Saudi Arabia đã đón 93,5 triệu lượt du khách vào năm 2022, tăng 93% so với năm 2021, với mức chi cho du lịch là 185 tỷ riyal (49 tỷ USD).

Năm 2022, Saudi Arabia đã quyết định cấp thị thực điện tử cho những người có thị thực Schengen, Anh và Mỹ còn hiệu lực để nhập cảnh các nước này trước khi tới Saudi Arabia và công dân các nước thuộc Liên minh châu Âu, các quốc gia Arập vùng Vịnh, Anh và Mỹ.

Hoa Nguyễn