Chuyển động thế giới 14/10/2022

Tuần qua, thị trường thế giới đón nhận nhiều thông tin liên quan tới các nguy cơ suy thoái toàn cầu trong năm 2023 và những giải pháp xử lý khủng hoảng năng lượng hiện nay tại châu Âu.

Cụ thể, ngày 13/10, Chủ tịch Ngân hàng Thế giới (WB) David Malpass cảnh báo nền kinh tế toàn cầu đang tiến gần "một cách nguy hiểm" đến suy thoái do lạm phát, lãi suất tăng và gánh nặng nợ ngày càng tăng ảnh hưởng tới các nước đang phát triển. Theo ông Malpass, vấn đề lạm phát, lãi suất tăng và việc cắt dòng vốn đến các nước đang phát triển đều ảnh hưởng nghiêm trọng đến người nghèo. Ông nhận định cuộc suy thoái kinh tế trên toàn cầu có thể xảy ra theo một số trường hợp nhất định.

Trong bối cảnh này, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã gửi đi thông điệp G20 cần định hướng lại để có thể phục hồi nền kinh tế cho toàn thế giới. Ông nhấn mạnh “hướng đi mới lúc này là lựa chọn đúng đắn”. Để đạt được mục tiêu này, LHQ và các đối tác liên quan đã đề xuất chương trình kích thích các Mục tiêu Phát triển Bền vững nhằm giải quyết tình trạng thị trường ngày càng tồi tệ và đẩy nhanh tiến độ hướng tới các Mục tiêu Phát triển Bền vững. Cụ thể hơn, chương trình này gồm 5 khuyến nghị liên quan đến các khoản nợ công cũng như điều chỉnh dòng tài chính nhằm hỗ trợ các nước nghèo thích ứng với tình hình mới. Thông điệp được đưa ra trong bối cảnh ngày càng nhiều cảnh báo về nguy cơ suy thoái kinh tế do ảnh hưởng đan xen của khủng hoảng năng lượng, lạm phát, nguồn cung hạn chế và biến đổi khí hậu.

Khó khăn kinh tế cũng đang đè nặng lên một quốc gia châu Âu khác là Hungary, buộc nước này phải đàm phán hoãn thanh toán tiền mua khí đốt của Nga. Trong thông báo đưa ra ngày hôm qua tại thủ đô Moskva, Ngoại trưởng Hungary cho biết nước này đã đạt được thỏa thuận với Tập đoàn năng lượng Gazprom của Nga về việc lùi thời hạn trả tiền mua khí đốt nhằm giảm bớt áp lực đang đè năng lên ngân sách của quốc gia Trung Âu này trong bối cảnh giá hàng hóa nhập khẩu tăng vọt. Ngoài ra, hai bên cũng đạt được thỏa thuận về việc khí đốt của Nga vận chuyển cho Hungary sẽ được chuyển từ tuyến phía Tây sang tuyến phía Nam thông qua đường ống Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ (Turk Stream). Hungary phụ thuộc nhiều vào khí đốt và dầu mỏ của Nga. Theo một thỏa thuận có hiệu lực 15 năm được ký hồi năm ngoái, mỗi năm Hungary tiếp nhận 3,5 tỷ m3 khí đốt từ Nga thông qua đường ống chạy qua Bulgaria và Serbia. Tại thời điểm này, Hungary khẳng định vẫn có đủ lượng khí gas sử dụng nhưng giá năng lượng tăng vọt trong thời gian vừa qua đã khiến thâm hụt thương mại của nước này tăng vọt, trong khi đồng nội tệ mất giá kỷ lục gây áp lực lên cán cân thanh toán.

Trong cuộc họp giữa các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhóm các nền kinh tế mới nổi và phát triển hàng đầu thế giới (G20) diễn ra tại Mỹ ngày 13/10, Thống đốc Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ) Haruhiko Kuroda cho biết nước này sẽ tiếp tục duy trì chính sách nới lỏng tiền tệ quy mô lớn để hiện thực hóa mục tiêu lạm phát mang tính ổn định và lâu dài. Theo đó, Thống đốc Kuroda cho rằng triển vọng phục hồi kinh tế của Nhật Bản đang chậm hơn so với các quốc gia phát triển khác như Mỹ, do đó, việc nâng lãi suất ở thời điểm hiện tại là không phù hợp khi xét đến yếu tố chính sách tiền tệ và chính sách lãi suất nhằm hỗ trợ đà phục hồi của nền kinh tế. Hiện tại BoJ vẫn tiếp tục duy trì mục tiêu lạm phát 2% và cho đây là yếu tố thúc đẩy kinh tế Nhật Bản tăng trưởng.

Ngày 13/10, Tòa án bang Sao Paulo, Brazil (Bra-xin)) ra phán quyết xử phạt Tập đoàn công nghệ Apple của Mỹ 100 triệu real (19 triệu USD), đồng thời yêu cầu Apple phải bán mẫu sản phẩm điện thoại thông minh iPhone mới ra mắt đi kèm với bộ sạc pin. Phán quyết của Tòa án bang Sao Paulo được đưa ra sau khi Hiệp hội người tiêu dùng của bang này đệ đơn kiện Apple với cáo buộc tập đoàn công nghệ của Mỹ đã có hành vi lạm dụng và lừa dối khách hàng khi bày bán sản phẩm Iphone mà không đi kèm bộ sạc. Đại diện Apple cho biết tập đoàn công nghệ này sẽ kháng cáo phán quyết trên của Tòa án bang Sao Paolo.

Dư luận thế giới cũng tập trung sự chú ý và thông báo từ Twitter khi các nhà chức trách liên bang đang điều tra tỷ phú Elon Musk về thương vụ thâu tóm mạng truyền thông xã hội này với trị giá 44 tỷ USD. Twitter cho biết tỷ phú Musk đang bị điều tra, song không nêu cụ thể trọng tâm của cuộc điều tra, cũng như cơ quan liên bang nào tiến hành nhiệm vụ này. Từ tháng Tư năm nay, Ủy ban Giao dịch và Chứng khoán Mỹ nghi ngờ các bình luận của ông Musk xoay quanh việc mua lại Twitter. Trong khi đó, Ủy ban Thương mại Liên bang điều tra việc ông Musk mua 9% cổ phần lần đầu của Twitter, xem liệu tỷ phú này có tuân thủ yêu cầu báo cáo về chống độc quyền khi mua lại cổ phiếu vào đầu tháng Tư hay không.

Hoa Nguyễn