Chuyển động thế giới 22/09/2023

Tuần qua, những thông tin liên quan đến các gói cứu trợ mới, các đường ống dẫn khí gas và những chính sách lãi suất của một số ngân hàng trung ương đã chi phối thị trường. Kinh tế Mỹ có nhiều tín hiệu tích cực khiến Fed tạm dừng nâng lãi suất.

Ngày 21/9, các nhà lãnh đạo thế giới đã thông qua tuyên bố chính trị mới, trong đó nêu bật cam kết tăng cường nỗ lực nhằm đạt mục tiêu bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân từ nay đến năm 2030. Tuyên bố được đưa ra tại Hội nghị cấp cao về bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân, một trong những cuộc họp quan trọng của các nhà lãnh đạo thế giới được tổ chức trong khuôn khổ Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 78 đang diễn ra tại New York, Mỹ. 

Tuyên bố "Bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân (UHC) với chủ đề: Mở rộng tham vọng của chúng ta về sức khỏe và hạnh phúc trong thế giới hậu COVID-19" được đánh giá là chất xúc tác quan trọng để cộng đồng quốc tế thực hiện những hành động mạnh mẽ và táo bạo, cũng như huy động các cam kết chính trị cần thiết và các khoản đầu tư tài chính để đạt được mục tiêu UHC trong các Mục tiêu Phát triển bền vững từ nay đến năm 2030.

Tuyên bố trên nhằm đánh giá năng lực của các quốc gia trong việc đảm bảo khả năng tiếp cận phổ cập các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, đảm bảo rằng mọi người đều có thể nhận được dịch vụ chăm sóc y tế cần thiết mọi lúc, mọi nơi mà không gặp phải gánh nặng tài chính. Văn kiện này cũng đề cập đầy đủ các dịch vụ chính từ nâng cao sức khỏe đến phòng ngừa, bảo vệ, điều trị, phục hồi chức năng và chăm sóc giảm đau.

Ước tính cần thêm 200 đến 328 tỷ USD đầu tư mỗi năm để tăng cường và mở rộng dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu ở các nước thu nhập thấp và trung bình.

Trong tuần qua, Mỹ công bố gói viện trợ quân sự mới cho Ukraine. Gói viện trợ quân sự mới này bao gồm nâng cấp năng lực phòng không cùng một số loại khí tài và đạn dược. Bắt đầu từ tuần tới, Mỹ sẽ chuyển giao những chiếc xe tăng chiến đấu chủ lực Abram đầu tiên cho Ukraine.

Theo Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ, đây là gói viện trợ quân sự thứ 4 của Mỹ dành cho Ukraine trong vòng 6 tuần và không liên quan đến gói viện trợ quân sự trị giá 24 tỷ USD mà Chính quyền Tổng thống Joe Biden đang thuyết phục Quốc hội Mỹ thông qua.

Mặc dù gói viện trợ mới sẽ không bao gồm các tên lửa đạn đạo tầm xa được trang bị đầu đạn chùm, nhưng ông Biden không loại trừ khả năng cung cấp vũ khí này cho Ukraine trong tương lai. Washington cũng nhấn mạnh, gói viện trợ nhằm thể hiện sự ủng hộ kiên định của Mỹ dành cho Kiev.

Kể từ khi Nga triển khai chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine hồi tháng 2/2022, đến nay, Mỹ đã cung cấp các gói viện trợ quân sự và nhân đạo trị giá lên tới 113 tỷ USD cho Ukraine.

Vừa qua, Ủy ban châu Âu (EC) đã khởi động đợt mua chung khí đốt lần thứ ba, nhằm đảm bảo nhu cầu của các nước thành viên trước mùa Đông, cũng như tránh phụ thuộc vào nguồn cung năng lượng của Nga.

EC cho biết đang kêu gọi các công ty châu Âu đến ngày 27/9 cần gửi yêu cầu về tổng lượng khí đốt. Sau đó, cơ quan này sẽ tìm kiếm các công ty chào hàng trên thị trường quốc tế từ ngày 3-4/10. Nếu giao dịch được ký kết thì các đợt giao hàng dự kiến sẽ diễn ra từ tháng 12 năm nay đến tháng 3/2025.       

Trước đó, EU đã tiến hành hai lần đấu thầu quốc tế để mua chung khí đốt vào tháng 5 và tháng 7 năm nay. Trong hai lần này, các công ty châu Âu tham gia kế hoạch mua chung đã gửi yêu cầu về tổng lượng khí đốt vào khoảng 27,5 tỷ m3. Tuy nhiên, các hồ sơ dự thầu quốc tế đáp ứng được các yêu cầu gọi thầu của EU mới đáp ứng được 22,9 tỷ m3 khí đốt. Con số này chỉ chiếm phần nhỏ trong tổng nhu cầu khí đốt khoảng 360 tỷ m3 của EU, nhưng sẽ giúp các nước có sự chuẩn bị tốt hơn cho mùa Đông sắp tới, sau khi mất đi phần lớn nguồn cung khí đốt từ Nga. 

Ngày 21/9, Ngân hàng trung ương Anh (BoE) đã quyết định tạm dừng đợt tăng lãi suất kéo dài gần 2 năm qua, trong bối cảnh nền kinh tế nước này tăng trưởng chậm lại. Tuy nhiên, BoE khẳng định không chủ quan khi thấy lãi suất bắt đầu giảm trong thời gian gần đây. Đây là lần đầu tiên kể từ tháng 12/2021, BoE quyết định không tăng lãi suất. Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh Andrew Bailey cho biết quyết định trên được đưa ra rất nhanh và ông không thể dự đoán được những động thái tiếp theo của BoE.

Trước đó, Fed cũng tuyên bố tạm dừng kế hoạch tăng lãi suất do kinh tế Mỹ có những tín hiệu tích cực. Tuy nhiên, cơ quan này vẫn để ngỏ khả năng điều chỉnh để thích ứng với tình hình kinh tế.

Hoa Nguyễn