Tuần này, thị trường lại tập trung vào những thông tin mới nhất của chuyển động thế giới với những tin tức đáng chú ý:
Đầu tiên là thông tin cảnh báo của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) về tăng trưởng sụt giảm ở nhiều nước châu Âu hiện nay có thể dẫn đến "suy thoái sâu sắc hơn" trên toàn châu lục, trong khi sự gián đoạn nguồn cung năng lượng đe dọa nền kinh tế và khủng hoảng chi phí sinh hoạt có nguy cơ gây căng thẳng xã hội. Theo Báo cáo Triển vọng kinh tế khu vực châu Âu, IMF dự báo Đức và Italy sẽ rơi vào suy thoái trong năm tới, trở thành những nền kinh tế phát triển đầu tiên tăng trưởng âm do ảnh hưởng từ xung đột Ukraine. IMF cho rằng tăng trưởng ở các nền kinh tế phát triển châu Âu sẽ chậm lại rõ rệt xuống mức 0,6% vào năm 2023. Trong khi đó, các nền kinh tế mới nổi trong khu vực, không gồm các nước liên quan xung đột, và Thổ Nhĩ Kỳ cũng sẽ tăng trưởng chậm ở mức 1,7%, trong khi thiệt hại ở các nước xung đột sẽ rất lớn. IMF nhấn mạnh nguy cơ lớn nhất trước mắt là sự gián đoạn nguồn cung năng lượng trong mùa Đông có thể dẫn đến tình trạng thiếu khí đốt, lương thực và gây tổn thương kinh tế sâu sắc hơn. Theo IMF, lạm phát sẽ còn kéo dài và căng thẳng xã hội có thể tồi tệ hơn do phí sinh hoạt gia tăng. Theo IMF, các ngân hàng trung ương nên tiếp tục tăng lãi suất, đặc biệt là tại các nền kinh tế phát triển.
Bên cạnh đó, Châu Âu hiện đang phải đối mặt với quá trình “hợp lý hóa công nghiệp” khó khăn do cuộc khủng hoảng năng lượng, tiềm ẩn rủi ro cho cả kinh tế và chính trị của khu vực. Cảnh báo trên được Giám đốc điều hành Tập đoàn năng lượng và hóa dầu Shell đưa ra trong lễ ký thỏa thuận tham gia dự án khí đốt lớn tại Qatar. Giám đốc điều hành của Shell, ông Van Beurden nhận định ngành công nghiệp châu Âu đang phải chịu tác động lớn khi cuộc khủng hoảng năng lượng trở nên trầm trọng. Theo ông, châu Âu đang nỗ lực để nhanh chóng tìm nguồn cung thay khí đốt của Nga trong khi sẽ cần lượng lớn khí đốt trong nhiều thập kỷ. "Lục địa Già" có thể giảm tiêu thụ khí đốt bằng cách giảm nhu cầu sử dụng, tuy nhiên “việc hợp lý hóa công nghiệp” này sẽ đem lại những rủi ro trong dài hạn. Ông cảnh báo việc cắt giảm đột ngột nguồn cung trong ngành công nghiệp vào thời điểm kinh tế nhìn chung đang khó khăn như hiện nay sẽ gây ra khá nhiều sức ép đối với các nền kinh tế cũng như nhiều sức ép đối với hệ thống chính trị tại châu Âu. Tập đoàn Shell đã ký thỏa thuận mua 9,3% cổ phần trong dự án North Field South của tập đoàn Qatar Energy. Tập đoàn có trụ sở tại Anh là doanh nghiệp châu Âu thứ hai sau tập đoàn Total Energies (Pháp) có cổ phần trong North Field South. Dự án này sẽ đóng một vai trò quan trọng trong nỗ lực của Qatar nhằm tăng 50% sản lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) lên khoảng 127 triệu tấn/năm trong 5 năm tới.
Tại Hàn Quốc, hôm nay Chính phủ đã công bố kế hoạch mở rộng tài trợ các chương trình thanh khoản lên ít nhất 50 nghìn tỷ won trong nỗ lực giảm bớt những xáo trộn trên thị trường trái phiếu doanh nghiệp. Quyết định của Chính phủ Hàn Quốc được đưa ra sau cuộc họp khẩn giữa các quan chức tài chính hàng đầu Hàn Quốc tại Seoul. Bộ trưởng Tài chính Choo Kyung-ho đã thừa nhận tình hình thị trường hiện tại “rất nghiêm trọng” và cam kết sẽ “huy động đầy đủ các biện pháp chính sách sẵn có”. Dự kiến, chính phủ Hàn Quốc sẽ kích hoạt "quỹ bình ổn thị trường trái phiếu" trị giá 1,6 nghìn tỷ won bắt đầu từ ngày hôm nay 24/10. Cũng bắt đầu từ tháng 11, việc gọi vốn bổ sung, thu đổi trái phiếu từ các đối tác sẽ được thực hiện khi đối tác có nhu cầu. Mức trần cho chương trình mua trái phiếu doanh nghiệp của các ngân hàng, gồm cả Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc, sẽ được nâng lên 16.000 tỷ won từ mức 8.000 tỷ won hiện tại. Các thương phiếu phát hành bởi các công ty tài chính hay công ty chứng khoán, sẽ nằm trong chương trình như một phần của tài sản có thể được mua.
Bên cạnh các thông tin tiêu cực về kinh tế tại Châu Âu, thì số liệu báo cáo mới nhất của chính phủ Trung Quốc, nền kinh tế số 2 thế giới đã phục hồi với tốc độ nhanh hơn dự kiến trong quý III vừa qua, dù những hạn chế nghiêm ngặt phòng dịch COVID-19 cũng như nguy cơ suy thoái toàn cầu đang thách thức những nỗ lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Báo cáo công bố sáng 24/10 cho thấy Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Trung Quốc trong quý III đã tăng 3,9% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn nhiều so với mức tăng ghi nhận trong quý II là 0,4%. Con số 3,9% cũng vượt xa dự báo của giới chuyên gia, vốn cho rằng GDP Trung Quốc chỉ có thể tăng trưởng tối đa 3,4%. Bên cạnh đó, việc chính phủ Trung Quốc duy trì chính sách kiểm soát chặt để ngăn chặn dịch COVID-19, giới phân tích cho rằng số liệu tích cực trên vẫn khó có thể đưa Trung Quốc đạt mục tiêu tăng trưởng 5,5% đề ra cho năm 2022. Dù tăng trưởng kinh tế vượt kỳ vọng nhưng thị trường chứng khoán Trung Quốc vẫn trùm trong sắc đỏ. Trong phiên giao dịch sáng nay, chỉ số chứng khoán Thượng Hải đã giảm 0,4% giá trị, trong khi chỉ số Hang Seng ở Hong Kong giảm hơn 3%.
Hoa Nguyễn