Mở rộng từ 32 lên 48 đội, FIFA “cân não” tìm thể thức mới cho World Cup tiếp theo

Với việc World Cup 2026 được mở rộng từ 32 lên 48 đội, FIFA đang phải tìm một thể thức thi đấu mới để ngăn chặn những hành vi phi thể thao và tiêu cực.

Ngay khi đắc cử chức Chủ tịch FIFA, ông Gianni Infantino đã tái khẳng định cam kết tranh cử là sẽ tạo ra nhiều suất dự World Cup hơn và nhiều tiền thu được cho các liên đoàn thành viên tham dự ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.

Theo kế hoạch ban đầu của FIFA, 48 đội bóng tham dự World Cup 2026 sẽ được chia làm 16 bảng, mỗi bảng có 3 đội bóng. 2 trong 3 đội giành ưu thế trong mỗi bảng đấu sẽ được quyền lọt vào vòng tiếp theo.

Tuy nhiên, các quan chức FIFA lo ngại nguy cơ sẽ xảy ra nhiều trận đấu kém hấp dẫn hoặc kết quả được dàn dựng nếu thi đấu với thể thức này khi Canada, Mexico và Mỹ cùng đăng cai World Cup 2026.

Ví dụ nếu trận đấu cuối cùng diễn ra giữa hai đội đã từng đấu với nhau ở vòng loại thì khán giả lúc đó đã lường trước được đội bóng nào sẽ vô địch. Hoặc có khả năng xảy ra trường hợp, trong vòng đấu bảng, hai đội có thể dàn xếp và tạo ra một kết quả có lợi cho cả hai để loại đội còn lại trong bảng.

Hội đồng FIFA đang thảo luận những thể thức thi đấu thay thế và sẽ đưa ra quyết định cuối cùng vào năm 2023. Theo ông Arsene Wenger - quan chức phụ trách phát triển bóng đá toàn cầu của FIFA, các phương án được đưa ra thảo luận bao gồm:

• Phương án 1: 48 đội chia thành 12 bảng, mỗi bảng 4 đội, 3 đội dẫn đầu mỗi bảng sẽ được đi tiếp vào vòng trong.
• Phương án 2: 48 đội chia thành 2 bảng lớn, mỗi bảng lớn có 6 bảng nhỏ, mỗi bảng nhỏ gồm 4 đội bóng. Đội chiến thắng của 2 bảng lớn sẽ gặp nhau trong trận chung kết.

Các nhà quan sát cho rằng việc mở rộng quy mô số đội và cách thức thi đấu sẽ dẫn tới tổ chức nhiều trận đấu hơn. Giải World Cup 2022 ở Qatar với 32 đội bóng, kéo dài trong 29 ngày với tổng cộng 64 trận đấu.

Dự kiến, vòng chung kết World Cup 2026 sẽ trải qua 80 trận đấu với 32 ngày. Nếu như chia bảng gồm 4 đội tuyển, giải đấu sẽ bao gồm 104 trận và kéo dài thêm 1 tuần. Nếu kịch bản này xảy ra, FIFA đứng trước nguy cơ biến một ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh - 4 năm mới có 1 lần và tạo được sự phấn khích tột độ cho người hâm mộ - thành một sự kiện kéo dài có chất lượng bị pha loãng và dễ gây bội thực bóng đá. Điều này cũng có thể gây ảnh hưởng đến lịch đấu các giải vô địch quốc gia và các cầu thủ cũng phải cày ải nhiều trận hơn.

Giới phân tích e ngại rằng FIFA có thể bị doanh thu cám dỗ bởi FIFA thu về 90% lợi nhuận từ việc tổ chức World Cup và đây là sự kiện đem về phần lớn doanh thu của tổ chức. Nhiều trận đấu hơn mang lại nhiều tiền bản quyền truyền hình hơn. Tháng trước, FIFA cho biết World Cup 2022 tại Qatar đã kiếm được 7,5 tỷ USD tiền bản quyền và doanh thu tài trợ, nhiều hơn một tỷ so với giải đấu năm 2018 tại Nga.

World Cup 2026 sẽ chứng kiến doanh thu kỷ lục và nước Mỹ cũng thừa sức để tổ chức dù giải đấu có thêm bao nhiên trận. Tuy nhiên, khi các nhà làm bóng đá đang hồ hởi với lợi nhuận tổ chức World Cup, liệu có bao giờ họ hỏi các cầu thủ và người hâm mộ sẽ cảm thấy như thế nào?

Yến Anh