“Gã khổng lồ” công nghệ Mỹ nhận thêm sóng gió mới tại châu Âu

Mới đây, các công tố viên Tây Ban Nha thông báo đang điều tra doanh nghiệp công nghệ Meta do nghi vấn công ty này vi phạm các luật về bảo vệ dữ liệu khi sử dụng thông tin của người dùng để phục vụ đào tạo chương trình trí tuệ nhân tạo (AI).

Trong thông báo, các công tố viên tại tòa án quốc gia Tây Ban Nha cho biết họ nhận được nhiều khiếu nại từ người dùng Facebook và Instagram, những nền tảng truyền thông xã hội phổ biến thuộc sở hữu của Meta.

Cụ thể, người dùng khiếu nại rằng những thông tin được chia sẻ trong các sản phẩm và dịch vụ của Meta được hãng này sử dụng để phát triển và cải thiện AI của hãng. Thông báo nêu rõ các công tố viên đang tìm cách bảo vệ dữ liệu cá nhân của người dùng và sẽ tham khảo ý kiến của cơ quan bảo vệ dữ liệu Tây Ban Nha về những biện pháp khả thi.

Trước đó, Liên minh châu Âu (EU) ngày 1/7 cho rằng Meta vi phạm các quy định kỹ thuật số của EU. Nếu những cáo buộc này được chứng minh là đúng, Meta sẽ phải đối mặt các khoản tiền phạt lên tới hàng tỷ euro.

Vụ việc liên quan tới Meta tập trung vào mô hình đăng ký không có quảng cáo của doanh nghiệp này dành cho Facebook và Instagram, vốn đã vấp phải nhiều khiếu nại về quyền riêng tư. Mô hình được Meta tung ra vào năm 2023, cho người dùng lựa chọn trả tiền để tránh bị thu thập dữ liệu hoặc đồng ý chia sẻ dữ liệu cá nhân với Facebook và Instagram để tiếp tục sử dụng nền tảng này miễn phí.

Ủy ban châu Âu (EC) cho biết đã thông báo cho Meta về “đánh giá sơ bộ” rằng mô hình này không tuân thủ Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA). EC cho rằng Meta cung cấp lựa chọn buộc người dùng phải đồng ý với việc bị thu thập dữ liệu cá nhân, thay vì cung cấp cho người dùng phiên bản mạng xã hội tương ứng mà ít cá nhân hóa hơn.

Những đánh giá trên được đưa ra sau khi EC bắt đầu cuộc điều tra về Meta vào tháng 3/2024, dựa trên DMA. Đạo luật này yêu cầu những doanh nghiệp công nghệ lớn nhất thế giới phải tuân thủ các quy tắc của EU để cung cấp cho người dùng châu Âu nhiều lựa chọn hơn trên không gian trực tuyến.

Trong khi đó, Meta khẳng định mô hình của doanh nghiệp này tuân thủ DMA. Người phát ngôn của Meta cho biết công ty muốn có thêm cuộc đối thoại mang tính xây dựng với EC để kết thúc cuộc điều tra này. Hiện Meta có thể phúc đáp thông báo của EC và tránh được khoản phạt bằng cách điều chỉnh mô hình để giải quyết những quan ngại của EU.

Nhưng nếu cáo buộc của EC được xác nhận, thì theo DMA, cơ quan này có thể phạt Meta tối đa 10% tổng doanh thu toàn cầu cho lần vi phạm đầu và 20% đối với những lần tái phạm. Tổng doanh thu toàn cầu của Meta năm 2023 ở mức khoảng 135 tỷ USD.

Trong khi đó, Meta đang cân nhắc việc chặn các nội dung tin tức trên nền tảng của mình tại Australia nếu chính phủ nước này yêu cầu họ trả phí bản quyền. Theo đạo luật ban hành năm 2021, Chính phủ Australia có trách nhiệm chỉ định một trung gian để đặt ra mức phí mà Meta phải trả cho các nhà xuất bản tin tức ở Australia.

Chính quyền cũng có thể phạt Meta nếu công ty không hợp tác. Phần lớn các thỏa thuận trả tiền cho những công ty truyền thông của Australia như News Corp và Tập đoàn Phát thanh Australia (ABC) mà Meta đã ký kết đều kéo dài 3 năm nhưng được tuyên bố sẽ không gia hạn sau năm 2024.

Nhưng Meta không có nghĩa vụ phải trả tiền cho các nhà xuất bản tin tức nếu công ty ngăn chặn không cho người dùng đăng lại đường liên kết tới các bài báo. Thực tế, công ty đã triển khai việc này trong một thời gian ngắn vào năm 2021. Doanh nghiệp này cũng áp dụng chính sách ngăn chặn tương tự ở Canada kể từ năm 2023.

Trong khi đó, các doanh nghiệp công nghệ hàng đầu Intel, Google, Microsoft, Meta và nhiều "ông lớn" khác thông báo kế hoạch thành lập Liên minh công nghiệp mới Ultra Accelerator Link (UALink) Promoter Group nhằm chỉ đạo việc phát triển những thành phần liên kết các chip tăng tốc AI với nhau trong các trung tâm dữ liệu.

Hoa Nguyễn