Nga vượt Mỹ về nguồn cung cấp khí đốt cho châu Âu

Tờ Thời báo Tài chính (FT) của Anh dẫn nguồn công ty tư vấn ICIS cho biết trong tháng 5/2024, Nga đã vượt qua Mỹ về nguồn cung cấp khí đốt cho châu Âu lần đầu tiên sau gần hai năm.

Người đứng đầu bộ phận phân tích thị trường khí đốt của ICIS, Tom Marzek-Manser, cho rằng thật đáng ngạc nhiên khi các chỉ số xuất khẩu khí đốt của Nga đang tăng lên trong điều kiện hiện nay.

Ông Marzek-Manser nói: “Thật đáng ngạc nhiên khi thấy thị phần khí đốt của Nga trên thị trường châu Âu đang tăng lên như thế nào sau tất cả những gì chúng ta đã trải qua, cũng như sau tất cả những nỗ lực giảm (nhập khẩu từ LB Nga) và giảm thiểu rủi ro trong vấn đề cung cấp năng lượng”.

Số liệu cho thấy trong tháng 5/2024 xuất khẩu khí đốt của Nga sang châu Âu chiếm tới 15% tổng nguồn cung của Liên minh châu Âu (EU), Anh, Thụy Sỹ, Serbia, Bắc Macedonia và Bosnia & Herzegovina. Trong khi đó Mỹ chiếm 14% tổng lượng khí đốt nhập khẩu của châu Âu.

Theo các nhà phân tích, đây có thể là kết quả của sự gián đoạn trong hoạt động của một trong những cơ sở xuất khẩu khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) ở Texas. Ngoài ra, tình hình có thể bị ảnh hưởng bởi nguồn cung khí đốt tăng từ LB Nga qua Thổ Nhĩ Kỳ.

Lượng khí đốt và LNG tới châu Âu trong tháng 5 bị ảnh hưởng bởi các yếu tố nhất thời, bao gồm sự cố ngừng hoạt động tại một cơ sở xuất khẩu LNG lớn của Mỹ, trong khi Nga tăng thêm khí đốt qua Thổ Nhĩ Kỳ trước kế hoạch bảo trì vào tháng 6. Nhu cầu khí đốt ở châu Âu cũng vẫn tương đối yếu, với mức dự trữ gần mức cao kỷ lục vào thời điểm này trong năm.

Sự đảo ngược nói trên không có khả năng kéo dài vì Nga có thể vận chuyển LNG đến châu Á vào mùa hè qua Tuyến đường biển phía Bắc. Điều đó có thể làm giảm lượng khí đốt đến châu Âu, trong khi sản lượng LNG của Mỹ đã tăng trở lại.

Thỏa thuận vận chuyển khí đốt Nga qua Ukraina cũng sẽ hết hạn vào cuối năm nay, gây rủi ro cho các luồng hàng đi qua tuyến đường này.

Trước đó, sự cố đường ống của một nhà giàn thuộc nhà máy Nyhamna, ngoài khơi Na Uy khiến giá khí đốt trên thị trường châu Âu tăng lên mức 38,56 euro (hơn 41,9 USD)/MWh, mức cao nhất kể từ tháng 12/2023.

Xuất khẩu khí đốt của Na Uy sang châu Âu đã giảm mạnh trong ngày 3/6 sau khi nhà giàn Sleipner thuộc nhà máy Nyhamna, ngoài khơi Na Uy phải ngừng hoạt động, đẩy giá khí đốt ở châu Âu lên mức cao nhất trong năm nay.

Theo Gassco - đơn vị vận hành đường ống, nhà giàn Sleipner đã phải ngừng hoạt động do xuất hiện một vết nứt trên đường ống. Hiện chưa rõ mất bao lâu mới có thể khắc phục được sự cố. Tuy nhiên, Gassco khẳng định đây không phải sự cố nghiêm trọng.

Vụ việc xảy ra vào tối 2/6 và dự kiến nhà giàn Sleipner - do Equinor điều hành, sẽ phải ngừng hoạt động cho đến ngày 4/6. Do sự cố, nên lượng cung cấp khí đốt của Na Uy giảm từ 300 triệu m3/ngày xuống còn 256 triệu m3/ngày. Hiện Gassco đang phối hợp Equinor để khắc phục tình hình.

Sự cố còn khiến giá khí đốt trên thị trường châu Âu tăng lên mức cao nhất 38,56 euro (hơn 41,9 USD)/MWh, kể từ tháng 12/2023.

Năm 2022, Na Uy đã vượt Nga trở thành quốc gia cung cấp khí đốt lớn nhất châu Âu, sau khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine.

Oilprice.com chỉ ra, rủi ro nguồn cung đã liên tục gây sức ép lên giá khí đốt châu Âu. Giá khí đốt châu Âu đã tăng vọt 2 lần trong tháng 6 do thị trường lo ngại gặp những cú sốc về nguồn cung.

Giá khí đốt châu Âu tăng 1 lần do nhà giàn Sleipner Riser ngừng hoạt động và tăng lần thứ 2 ở mức 3% vào giữa tuần trước sau khi tập đoàn năng lượng khổng lồ Uniper của Đức chấm dứt hợp đồng cung cấp khí đốt với Gazprom.

Thông báo từ Uniper và cảnh báo gần đây từ OMV của Áo rằng Gazprom có ​​thể ngừng cung cấp khí đốt cho Áo do phán quyết của tòa án nước ngoài có thể làm gián đoạn các khoản thanh toán của OMV cho Gazprom, làm dấy lên lo ngại về việc nguồn cung khí đốt ở châu Âu bị ảnh hưởng nhiều hơn nữa.

Hoa Nguyễn