Triển vọng "hạ cánh mềm" của kinh tế thế giới

Các nhà lãnh đạo tài chính Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) ngày 26/7 nhận định nền kinh tế toàn cầu có khả năng "hạ cánh mềm", nhưng cảnh báo các xung đột leo thang có thể đe dọa triển vọng này, trong khi tăng cường hợp tác toàn cầu có thể thúc đẩy tăng trưởng mạnh mẽ hơn.

Trong một thông cáo chung sau cuộc họp hai ngày tại Brazil (Bra-xin), các bộ trưởng tài chính và thống đốc ngân hàng trung ương của G20 cũng cam kết chống lại chủ nghĩa bảo hộ trong thương mại và nhấn mạnh cần giảm tình trạng bất bình đẳng kinh tế.

Tháng trước, Ngân hàng Thế giới (WB) dự báo nền kinh tế toàn cầu sẽ tránh được kịch bản tăng trưởng giảm tốc năm thứ ba liên tiếp kể từ khi ghi nhận mức tăng mạnh sau đại dịch vào năm 2021. WB dự đoán năm 2024, kinh tế thế giới sẽ duy trì mức tăng trưởng 2,6% như năm 2023, nhưng cảnh báo Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) trong giai đoạn từ nay cho đến hết năm 2026 sẽ vẫn ở mức thấp hơn nhiều so với thời kỳ trước đại dịch.

Thông cáo nhận định kinh tế thế giới ngày càng có khả năng hạ cánh mềm, dù vẫn còn nhiều thách thức, như các cuộc xung đột leo thang. Thông cáo của G20 cho biết hoạt động kinh tế đã thể hiện sự vững ổn hơn dự đoán ở nhiều nơi trên thế giới, nhưng sức phục hồi vẫn rất không đồng đều giữa các quốc gia. Điều này góp phần gây ra rủi ro chênh lệch về kinh tế.

Tài liệu nêu rõ những mặt tích cực đối với tăng trưởng gồm có sự tăng cường hợp tác kinh tế, lạm phát giảm nhanh hơn dự đoán và những đổi mới công nghệ, như phát triển an toàn Trí tuệ Nhân tạo (AI).

Nhưng mặt khác, thông cáo cho rằng công nghệ AI cũng có thể trở thành một rủi ro đối với tăng trưởng, bên cạnh các rủi ro khác như sự phân mảnh kinh tế và lạm phát dai dẳng khiến lãi suất duy trì ở mức cao trong thời gian dài hơn, các sự kiện thời tiết cực đoan và tình trạng nợ quá mức.

Các nhà lãnh đạo tài chính G20 nhất trí rằng biến đổi khí hậu và mất đa dạng sinh học nghiêm trọng là những vấn đề gây quan ngại lớn. G20 cảnh báo nếu các quốc gia nghèo hơn phải gánh chịu nhiều chi phí hơn trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, điều đó sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng bất bình đẳng trên toàn cầu.

Thông cáo cũng kêu gọi cải cách Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) để các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển có nhiều tiếng nói hơn tại tổ chức này.

Trong khi đó, số liệu lạm phát mà Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) ưu tiên theo dõi tiếp tục giảm trong tháng 6/2024, một dấu hiệu tích cực hơn đối với các nhà hoạch định chính sách trước khi đưa ra quyết định lãi suất trong tuần tới.

Theo báo cáo của Bộ Thương mại Mỹ, chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) giảm xuống mức 2,5% trong tháng 6/2024, so với mức 2,6% trong tháng 5/2024.

Tổng thống Joe Biden nhận định số liệu mới cho thấy tiến triển trong nỗ lực kiểm soát lạm phát. Số liệu lạm phát tháng Sáu được các quan chức Fed xem là tiến triển tích cực, nhưng vẫn vượt mức mục tiêu dài hạn là 2%.

Trong khi đó, thị trường lao động có thể tiến tới cân bằng hơn giữa người tìm việc làm và người tuyển dụng lao động, và nền kinh tế vẫn mạnh, với mức tăng trưởng 2,8% trong quý II/2024.

Trong những tuần gần đây, các quan chức Fed lạc quan hơn về khả năng hạ lãi suất, dù Fed tiếp tục chờ cho đến khi các số liệu cho phép hành động.

Fed sẽ có cuộc họp vào ngày 30-31/7 tới, theo đó các nhà phân tích và giao dịch nhận định Fed sẽ tiếp tục giữ nguyên lãi suất.

Hoa Nguyễn