Triển vọng năng lượng xanh giữa hai bờ Địa Trung Hải

Theo một tuyên bố của Chính phủ Ai Cập ngày 12/7, Khu kinh tế kênh đào Suez (SCZone) thông báo rằng dự án Hydro xanh của Ai Cập (Egypt Green Hydrogen) tại SCZone đã giành được hợp đồng trị giá 397 triệu euro (khoảng 433 triệu USD) để xuất khẩu nhiên liệu xanh sang châu Âu.

Theo hợp đồng này, dự án Egypt Green Hydrogen sẽ cung cấp amoniac xanh cho châu Âu từ năm 2027 đến năm 2033 với mức giá 1.000 euro/tấn. Trong giai đoạn đầu của dự án, 19.500 tấn amoniac sẽ được cung cấp cho châu Âu vào năm 2027 và có khả năng tăng lên 397.000 tấn vào năm 2033.

Dự án Egypt Green Hydrogen được khởi động bởi nhà xuất khẩu amoniac đa quốc gia Fertiglobe, hợp tác với các công ty Scatec ASA, Orascom Construction và Quỹ chủ quyền Ai Cập, bên lề Hội nghị lần thứ 27 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu mà Ai Cập đăng cai tổ chức tại thành phố nghỉ dưỡng Sharm El-Sheikh bên Biển Đỏ vào tháng 11/2022. Theo tuyên bố, hợp đồng được chia sẻ bởi những nhà sáng lập dự án.

Ai Cập và Liên minh châu Âu (EU) đang tăng cường hợp tác trong lĩnh vực trọng điểm là năng lượng xanh. Trong khuôn khổ Hội nghị Đầu tư Ai Cập-EU diễn ra tại Cairo trong hai ngày 29-30/6, Ai Cập và các đối tác EU đã ký kết một loạt thỏa thuận hợp tác có tổng trị giá hơn 40 tỷ USD, chủ yếu trong lĩnh vực năng lượng xanh.

Theo thông báo của Chính phủ Ai Cập, Quỹ Chủ quyền Ai Cập đã ký 4 thỏa thuận có tổng trị giá 33 tỷ USD trong lĩnh vực amoniac xanh với các nhà phát triển châu Âu. Các dự án sẽ được triển khai tại các cảng Port Said và Ain Sokhna của Ai Cập.

Ngoài ra, Cơ quan Quản lý các cảng Biển Đỏ và Cơ quan Năng lượng Mới và Tái tạo của Ai Cập đã ký thỏa thuận trị giá 7 tỷ euro (gần 7,5 tỷ USD) với liên doanh Egyptian-Emirati Zero Waste (Ai Cập-UAE) và công ty EDF Renewable (Pháp) để thiết lập một dự án sản xuất hydro xanh và amoniac xanh ở khu vực Ras Shokeir, thuộc tỉnh Nam Sinai của Ai Cập.

Các thỏa thuận trên không chỉ nhấn mạnh cam kết của Ai Cập về phát triển bền vững, mà còn khẳng định vai trò quan trọng của quốc gia Bắc Phi như là một trung tâm cung cấp năng lượng xanh trong khu vực và trên toàn cầu.

Ai Cập đã đặt ra mục tiêu mới sản xuất 60% năng lượng từ các nguồn tái tạo vào năm 2040. Cụ thể, Bộ trưởng Bộ Điện lực và Năng lượng tái tạo Ai Cập, Tiến sĩ Mohamed Shaker tuyên bố, nước này đặt mục tiêu sản xuất 60% năng lượng từ các nguồn tái tạo vào năm 2040.

Theo ông Shaker, chiến lược quốc gia phát triển năng lượng bền vững của Ai Cập phấn đấu nâng tỷ lệ năng lượng tái tạo chiếm 42% vào năm 2035. Chiến lược này đang được cập nhật dựa trên những dữ liệu hiện có, cũng như những khảo sát về tiềm năng phát triển các nguồn năng lượng gió và mặt trời với chi phí thấp tại quốc gia Bắc Phi này.

Theo giới chức Ai Cập, chiến lược quốc gia phát triển năng lượng bền vững của nước này cũng phấn đấu nâng tỷ lệ năng lượng tái tạo chiếm 42% vào năm 2035. Chiến lược này hiện đang được cập nhật dựa trên những dữ liệu hiện có, cũng như các khảo sát về tiềm năng phát triển nguồn năng lượng gió và mặt trời.

Các nhà máy năng lượng tái tạo sẽ có mức chi phí thấp trong những năm tới so với các nhà máy điện thông thường phụ thuộc vào nhiên liệu. Với mức chi phí cho sản xuất năng lượng tái tạo thấp nhất thế giới, nước này đang nhận được nhiều sự quan tâm từ các nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Sự bứt tốc của các quốc gia trong việc chuyển đổi sang năng lượng xanh đã góp phần làm sản lượng năng lượng tái tạo của cả thế giới năm 2023 thêm hơn 30% so với năm trước đó. Các chuyên gia đang lo ngại về an ninh năng lượng liên quan đến cuộc xung đột Ukraine.

Trong báo cáo mới công bố, Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) dự báo, sản lượng năng lượng tái tạo mới sẽ tăng 107 gigawatt so với năm 2022, mức tăng kỷ lục, lên hơn 440 gigawatt trong năm 2023. Mức tăng này sẽ đưa tổng công suất điện tái tạo trên thế giới trong năm nay dự kiến đạt khoảng 3.800 gigawat và sẽ tiếp tục tăng lên 4.500 gigawat vào năm 2024.

Hoa Nguyễn